شرح فارسى :
مرحوم مصنف مىفرماين :
ديگر از احكام مدرسه و رباط اين است كه :
اگر ساكن در ايندو بدون داشتن عذرى از مدرسه يا كاروانسرا خارج شود حقّش باطل مىگردد .
شارح ( ره ) مىفرماين :
اعمّ از اينكه رحلش باقى بوده يا رحل نيز از خود بجاى نگذاشته باشد و نيز فرقى نمىكند كه مدّت مفارقتش طول كشيده يا كوتاه و كم باشد چه آنكه در تمام اينصور مفارقت از مدرسه و كاروانسرا صدق نموده و مكان از ساكن خالى مانده و نفس اين معنا خود موجب آن مىشود كه ديگرى جهت سكونت در ايندو استحقاق پيدا كرده و بتواند آن را اشغال نمايد .
سپس مرحوم شارح مىفرماين :
از مفهوم كلام مصنف عليه الرّحمه اينطور استفاده مىشود كه ساكن در صورتى كه با عذر خارج شود حقّش بطور مطلق محفوظ مىباشد چه براى مدّت طولانى بوده و چه كوتاه ، رحلى از خود بجاى گذارده يا رحل در بين نباشد ولى مىتوان در صورت طولانى شدن مدّت اشكال كرد و اين مفهوم را نپذيرفت .
قوله : سواء بقى رحله ام لا : ضمير در [ رحله ] بساكن راجعست
قوله : لصدقها : يعنى لصدق المفارقة .
قوله : الموجب لاستحقاق غيره اشتغاله : ضمير در [ غيره ] به ساكن راجع بوده و ضمير مجرورى در [ اشتغاله ] به مكان عود مىكند .
قوله : و مفهومه : يعنى و مفهوم كلام مصنف ( ره ) .
قوله : انّه لو فارق لعذر لهم يسقط حقّه مطلقا : ضمير در [ انّه ] به
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 453
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٤٥٣