اما بيان وجود مقتضى :
عملى كه از وى سر زده بملاحظه اينكه باذن مالك واقع شده داراى احترام بوده و كار لغو و بيهودهاى نمىباشد و چون فرض اين است كه آن را به قصد تبرّع انجام نداده بلكه نيّتش دريافت عوض بوده لاجرم مقتضى براى اجرت تحقق دارد چه آنكه در وجود مقتضى دو امر بيشتر لازم نمىباشد :
1 - صدور فعل از عامل باذن مالك و بعبارت ديگر محترم بودن عمل .
2 - عدم قصد تبرّع .
و چنانچه گفتيم هردو امر در اينجا محقق است .
اما بيان فقدان مانع :
تنها چيزى كه به نظر مىرسد مانع باشد اين است كه عامل به صدور جعل و انشاء جعاله مطلع نبوده و مثل چنين امرى معلوم نيست كه براى مانعيّت صالح باشد زيرا دليلى كه مانعيّت آن را اثبات كند در دست نيست .
ازاينرو بايد بگوئيم :
پس از فقدان مانع و وجود مقتضى ، مقتضى اثر خود را بخشيده و استحقاق را براى عامل ثابت مىكند .
وجه و منشأ عدم استحقاق
قائلين بعدم استحقاق براى مدعاى خود به يك دليل بشرح