از نظر حكم شرعى مالى كه در شكم حيوان يافت مىشود نظير گنج است اگرچه حيوان نامبرده ماهى بوده كه از غير طريق صيد ، ملك واجد شده باشد مثلا از ديگرى خريده يا بوى هبه كردهاند كه در اين صورت لازمست به مالك قبلى معرّفى كند و در صورت اعتراف او بوى رد كند و اگر انكار نمود و يا ساكت ماند به مالك قبلى اطّلاع دهد به همان شرحى كه در گنج مذكور شد .
ولى اگر ماهى را از راه حيازت و صيد تملّك كرده و بعد در شكم آن مال قيمتى يافت نمودند مال پيدا شده تعلّق به واجد دارد و بر وى لازم نيست كه صيّاد را مطّلع كند زيرا او مالك آن نبوده چه آنكه در وقت صيد به لحاظ عدم اطّلاع از درون آن قصد تملّك اندرون را نكرده و لاجرم مالك آن نشده است به جهت اينكه شرط ملك قصد بوده و چنانچه گفتيم آن مفقود بوده است .
قوله : هو المال المذخور تحت الارض : ضمير [ هو ] به كنز راجع بوده و كلمه [ مذخور ] يعنى پنهان .
قوله : قصدا : يعنى به قصد پنهان كردن زير زمين باشد .
قوله : مطلقا : چه اثر سكّه اسلامى بر آن بوده يا مجرّد از اثر باشد .
قوله : و لا اثر له عليه : ضمير در [ له ] به اسلام و در [ عليه ] به مال راجعست .
قوله : و لو كان عليه اثره : ضمير در [ عليه ] به مال و در [ اثره ] به اسلام عود مىكند .
قوله : هذا اذا لم يكن فى ملك لغيره : مشاراليه [ هذا ] لقطه
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 243
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٢٤٣