ظهر آن است كه بعد از حصول زوال بدون درنگ به نماز بايستد و دو ركعت نماز خوانده و سلام دهد و درباره شخص حاضر به قدر خواندن چهار ركعت مىباشد و نيز اگر واجد شرائط نباشد بعد از زوال تا تحصيل شرائط و مقدّمات از قبيل تطهير ثوب و بدن و رفع حدث نمايد و سپس به نماز بايستد مجموع اين وقت ، وقت مختص وى مىباشد و كسى كه نماز را كُند و آهسته مىخواند وقت مختص او نسبت به كسى كه سريع و با عجله نماز را تمام مىكند وسيعتر مىباشد .
وقت مختص عصر :
به قدر خواندن نماز عصر از آخر روز بطورى كه وقتى سلام عصر را داد غروب شود وقت مختص عصر است .
وقت مشترك :
بين وقت مختص ظهر و عصر را وقت مشترك گويند .
بعد از تمهيد اين مقدمه مىگوئيم : اگر به مقدار خواندن نماز ظهر صحيح از زوال بگذرد وقت عصر داخل مىشود اعم از اينكه مصلّى نماز ظهر را خوانده يا نخوانده باشد .
بنابراين ضمير در [ صلاها ] به ظهر و در [ فعله الظهر ] به مصلّى راجع بوده زيرا اضافه در اين عبارت از قبيل اضافه مصدر بفاعل است و در [ لو اشتغل بها لاتمّها ] هردو ضمير مؤنث به صلوة ظهر راجعست .
قوله : بحسب حاله : يعنى حالى مصلّى .
قوله : و خفّة و بطوء : مقصود از [ خفّت ] سبك و سريع خواندن نماز و از [ بطوء ] كُند و آهسته خواندن است .
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 67
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٦٧