اشكال مرحوم شارح به مصنف عليه الرحمه
شرح فارسى :
سپس مرحوم شارح در مقام انتقاد بمصنّف ( ره ) ميفرمايند :
ولى مىتوان به عبارت متن اشكال كرد و گفت :
نصوص و رواياتى كه كلام را مبطل نماز قرار داده به اين مقدار توسعه و اطلاق ندارند پس لااقلّ بايد آن را به كلام لغوى يا اصطلاحى منصرف دانست .
و اما حرف مدّ اگرچه بيش از معمول هم كشيده شود به طورى كه كشش آن به قدر چند حرف باشد ولى معذلك از يكحرف بودن خارج نمىشود زيرا طبق تحقيق محقّقين [ مدّ ] نه حرفست و نه حركت بلكه عبارت است از كشيدن حرف و ادامه دادن نفس و اين معنا موجب الحاق آن بكلام نمىشود و جاى بسى تعجّب است كه فقهاء حكم مزبور را ملتزم شده و همچون مرحوم مصنّف به اين اطلاقى كلام را موجب بطلان نماز دانستهاند ولى در حرف واحدى كه مفهم معنا است نظير دو فعل نامبرده توقّف و درنگ كرده و در علّت توقّف چنين فرمودهاند :
كلامى مبطل نماز است كه لااقلّ مشتمل بر دو حرف باشد ولى اين قبيل از حروف اگرچه داراى معناى كلامى هستند لكن به لحاظ فاقد بودن شرط مذكور معلوم نيست موجب بطلان نماز بشوند .
با اينكه قطعا چنانچه گذشت اين سنخ از كلمات كلام لغوى