چشمش را و به هر سو نظر افكند ، به زحمت اندازد قلب خود را « من أطلق طرفه كثر أسفه » ؛ « 5 » هركه رها كند ديدهاش را زياد كند حسرتش را .
و المرء مادام ذا عين به يقلّبها * فى عين موقوف على الخطر
يسر مقتله ما ساء مهجته * لا مرحبا بانتفاع جاء من ضرر
صابر شو اى اديب به شهوت مده زمام * كآخر ز سركشىات به جيحون درافكند
يوسفصفت مكن به زليخاوشان نظر * كت در مضيق محنت افزون درافكند
5 . حجاب مانع زناى چشم است
زنى به خدمت خاتم الانبياء صلى الله عليه و آله براى پرسش مسألهاى آمد . فضل بن عباس به آن زن نظر مىكرد ؛ حضرت به دست خود روى فضل را برگردانيد و فرمود : زن جوان يا مرد جوان ! مىترسم شيطان داخل خيال شما شود ؛ يعنى منجر به ريبه و خيال بد گردد . « 6 » اوّلا حضرت فضل را نهى از نظر فرمود ؛ ثانيا با آنكه در محضر آن حضرت جاى خيال بد نبود ، آن هم از مثل فضلى ، حضرت خود مباشر فعلى شده با دست مبارك روى فضل را منصرف از آن زن نمود ؛ براى تمرين به نظر مطلقه كه اعم از ريبه و عدم آن است .
و اما چرا حضرت در مورد خاصّهء آن زن را امر به حجاب ننمود ، اوّلا از كجا كه نهى نفرموده باشد ؛ ثانيا شايد سائله از اهل باديه و اوّل ورودش به خدمت حضرت رسول بود كه دفعتا شايد نمىتوان احكام اسلام را تحميل يك زن نمود ؛ و لعلّ مصالح ديگر داشته باشد كه لا نعرفها أو لا نذكرها ؛ پس نظر به ريبه يا خوف فتنه ، حتما به نصوص اسلام و صريح آيات حرام است .
خبر على بن سويد :
و اما خبر على بن سويد كه گفت : قلت لابى الحسن عليه السلام : إنّى مبتلى بالنظر الى المرأة الجميلة ، فيعجبنى النظر اليها ! فقال عليه السلام : لا بأس يا علىّ اذا عرف الله من نيّتك الصدق و ايّاك و الزنا ؛ على بن سويد طبابت داشته و به مراوده و معالجهء زنى جميله ناچار بوده ؛ و تعجب از زيبايى زن مريضه نموده ؛ حضرت فرمود : عيب ندارد ، اگر خدا راستى
هامش
( 5 ) . كافى ، ج 8 ، ص 22
( 6 ) . روايت چنين است : قال ابو جعفر عليه السلام : « انّ رسول الله أردف اسامة بن زيد فى مصعده الى عرفات ؛ فلمّا أفاض ، أردف الفضل بن العباس و كان فتى حسن اللّمة ، فاستقبل رسول الله ( ص ) أعرابى و عند أخت له أجمل ما يكون من النساء ، فجعل الأعرابى يسأل النبى ( ص ) و جعل الفضل ينظر الى أخت الاعرابى ؛ و جعل رسول الله ( ص ) يده على وجه الفضل يستره من النظر ، فاذا هو ستره من الجانب ، نظر من الجانب الاخر حتى فرغ رسول الله من حاجة الاعرابى . . . » مستدرك ، ج 8 ، ص 157