[ افعال نماز ]
فصل هشتم : در بيان افعال نماز است .
و آن هفت چيز است :
چهار چيز از آنها ركن است كه زيادتى و نقصان آنها عمدا و سهوا منشأ بطلان نماز مىشود ؛ الّا در بعض مواضع كه استثنا شده ، چنانچه مذكور مىشود ، إن شاء اللّه تعالى .
و آنها تكبيرة الاحرام و قيام است - به تفصيلى كه مذكور مىشود - و ركوع و سجدتين است .
و باقى ، واجب غير ركن است كه ترك آنها عمدا موجب بطلان است نه سهوا ، و آن قرائت و تشهّد و سلام است ؛ و جمعى از علما « 1 » افعال نماز را هشت چيز مىدانند به زيادتى نيّت ، و آن را ركن دانستهاند .
پس اركان نماز بنا بر اين رأى ، پنج چيز است ، و اظهر آن است كه نيّت از نماز خارج ، و شرط در صحّت آن است « 2 » و ترك آن عمدا و سهوا باعث بطلان نماز است ، و چون جمعى « 3 » آن را از جملهى افعال نماز دانستهاند ، احكام آن در اين مقام ذكر مىشود ، و چون واجبات و احكام هر يك از امور مذكوره ، بسيار است ، احكام هر يك از مذكورات در مبحثى ذكر مىشود .
هامش
( 1 ) - از آن جمله : علّامهى حلّى در قواعد الاحكام ، ج 1 ، ص 269 ؛ محقّق حلّى در المعتبر ، ج 2 ، ص 149 ؛ فاضل اصفهانى در كشف اللثام ، ج 3 ، ص 408 ؛ شهيد اوّل در روض الجنان ، ج 2 ، ص 676 ؛ شهيد ثانى در مسالك الافهام ، ج 1 ، ص 195 ؛ محقّق نراقى در مستند الشيعة ، ج 5 ، ص 11 .
( 2 ) - آقا سيد محمّد طباطبايى ( صاحب كتاب المناهل ) مثال به ديگ زده است كه خارج از پلو پختن است و امّا شرط صحّت آن است - رحمة اللّه عليه - ( حاشيهى نسخهى ص ) .
( 3 ) - مثل علّامه حلّى در قواعد الاحكام ، ج 1 ، ص 269 ؛ محقّق حلّى در المعتبر ، ج 2 ، ص 149 ؛ فاضل هندى در كشف اللثام ، ج 3 ، ص 408 ؛ محقّق نراقى در مستند الشيعة ، ج 5 ، ص 9 .