و بعضى از علما « 1 » هر يك از وجوه مسطوره را در حال اختيار ، تجويز نمودهاند ، و ايشان مناط را پوشانيدن عورت مىدانند ؛ پس به هر چه حاصل شود ، نزد ايشان مجزى خواهد بود ، و آن ، خالى از اشكال نيست .
و هرگاه به هيچ وجه متمكّن از ساتر نباشد ، عريان نماز مىكند ، و نماز از او ساقط نمىشود ، چه مرد باشد يا زن ، و چه نامحرم آنجا باشد يا نه .
و در كيفيّت نماز او خلاف است . « 2 »
و در روايات اختلاف است ، بعضى ايستادن را واجب مىدانند مطلقا « 3 » ؛ چنانچه بعضى روايات دلالت به آن دارد « 4 » .
و بعضى تفصيل دادهاند ما بين ايمن بودن از ناظر محترم ، و عدم آن « 5 » ؛ پس در صورت اولى ، ايستادن بر او لازم است ، و در صورت ثانيه ، نشستن .
و اين قول ، معروف بين متأخّرين است ، و خالى از قوّت نيست ، چنانچه بسيارى از روايات ، دلالت بر آن مىكند « 6 »
هامش
( 1 ) - شيخ طوسى در الجمل و العقود ( الرسائل العشر ، ص 177 ) ؛ شهيد اوّل در ذكرى الشيعة ، ج 3 ، ص 17 ؛ محقّق ثانى در جامع المقاصد ، ج 2 ، ص 99 .
( 2 ) - ر . ك : مفتاح الكرامة ، ج 6 ، ص 52 - 55 ؛ مستند الشيعة ، ج 4 ، ص 227 - 231 ؛ جواهر الكلام ، ج 8 ، ص 346 - 348 .
( 3 ) - ابن ادريس حلّى در السرائر ، ج 1 ، ص 260 .
( 4 ) - مسائل على بن جعفر ، ص 172 ، ح 298 ؛ وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 448 ، ح 1 ، باب 50 ابواب لباس المصلّى .
( 5 ) - علّامهى حلّى در مختلف الشيعة ، ج 2 ، ص 100 ؛ شهيد اوّل در ذكرى الشيعة ، ج 3 ، ص 22 ؛ فاضل مقداد در التنقيح الرائع ، ج 1 ، ص 183 ؛ محقّق اردبيلى در مجمع الفائدة و البرهان ، ج 2 ، ص 107 ؛ شهيد ثانى در روض الجنان ، ج 2 ، ص 579 - 580 ؛ سيد محمّد عاملى در مدارك الاحكام ، ج 3 ، ص 194 ؛ فاضل هندى در كشف اللثام ، ج 3 ، ص 245 و ر . ك : مفتاح الكرامة ، ج 6 ، ص 52 .
( 6 ) - ر . ك : التهذيب ، ج 2 ، ص 365 ، ح 1516 ؛ وسائل الشيعة ، ج 4 ، ص 449 ، ح 3 ؛ المحاسن ،