تخطي إلى المحتوى الرئيسي

بيست و پنج رساله فارسى (فارسى) — صفحة 528

مساهمون:

ص٥٢٨
و همچنين جايز است كه آن دو كس كه مىتازند هر يك مالى بدر آورند و بگويند كه اين هر دو مال از آن است كه بيشتر برود .

و شرط است در گرو دوانيدن موافق مشهور ميان علما چند شرط :

اول : آن كه تعيين كنند ابتدا و انتهاى مسافتى را كه در آن مىتازند ،

كه اسب هر يك كه در اين مسافت پيشى گيرد او برده است .

دوم : آن كه مالى را كه گرو بر آن مال مىبندند مقدار و جنس آن معلوم باشد كه چند است و از چه جنس است ،

نقره است يا طلا است يا غير آن .

سوم : آن كه حيوانى را كه بر آن هر يك سوار مىشوند معين به ديدن .

و بعضى را اعتقاد آن است كه اگر تعيين او به اوصاف بكنند جايز است .

چهارم : آن كه هر يك از آنها محتمل باشد به حسب عادت كه بر ديگرى پيشى گيرد ،

پس اگر حيوان بسيار كم راه لاغرى را بتازند با حيوان بسيار تندرو و فربهى كه معلوم باشد عادتا كه بر آن پيشى نمىتواند گرفت جايز نيست .

پنجم : آن كه آن دو حيوان كه مىتازند از يك جنس باشند كه هر دو اسب باشند ،

يا هر دو استر مثلا ، پس اگر اسب را با استر يا الاغ يا شتر يا فيل بتازند جايز نيست . و در اين شرط خلاف است ، و نزد فقير ثابت نيست .

ششم : آن كه هر دو را يك مرتبه بتازند ،

پس اگر شرط كنند كه يكى زودتر از ديگرى بتازد جايز نيست موافق مشهور ميان علما .

هفتم : آن كه سوار شوند و بدوانند ،

اگر اسبها را بىآن كه سوار شوند بدوانند جايز نيست بر اين گرو بستن .
بيست و پنج رساله فارسى (فارسى) — صفحة 528 | العلامة المجلسي / سيد مهدى رجائى