33 نزول دفعى و تدريجى قرآن
دكتر سروش : اما در باب نزول دفعى و تدريجى قرآن ؛ اتفاقاً چنانكه گفتهام ، يكى از نتايج مثبت تئورى بسط تجربه نبوى اين است كه اين دو قول را با هم راحت و بىتكلّف جمع مىكند ، اينكه قرآن يكجا نازل شده و اينكه تدريجاً نازل شده ، در حالىكه ديگران در اين باب خيلى مشكل دارند . يعنى گفتهاند : يك بار به آسمان دنيا نازل شده ، يك بار به بيتالمأمور نازل شده ، يك بار در شب قدر نازل شده و بعد تدريجاً از آن بيتالمأمور به قلب پيامبر نازل شده . . آن شب در واقع شب قدر خودش بود ، شب وصال خودش بود ، شبى بود كه نتيجه گرفت و پيامبر شد . شبى بود كه رياضتها و زحمتهاى او جواب داد . . و آن شب را براى هميشه شب قدر اعلام كرد . . آن شب در واقع پيامبر قرآنى شد . . لذا اين قرآن يكجا بر پيامبر نازل شد و يكدفعه پيغمبر شد و بعد به تدريج اين سرمايهى خودش را خرج كرد . . [ آفتاب / 15 / ص 76 ]
آيةاللَّه صادقى : بهطور كلى مراحل وحى بر پيامبر اسلام به طور اجمال و اختصار سه مرحله بوده است ، اول : مرحله انزال دفعى بود كه قرآن در ليلةالقدر ، يك شبه به صورت محكم و مختصر ، بدون تفصيلات بر پيامبر نازل شد . « انّا انزلناهُ فى ليلةالقدر »