گوشهاى دل او را و موكّل مىكند به او فرشته را كه راست كند او را سوى عمل به مقتضاى محكمات . و چون اراده كند به بنده ، ناعاقبت به خيرى را ، براى علم به استحقاق او شقاوت را ، نشان مىكند در دل او نقطهء سياه و مىبندد گوشهاى دل او را و موكّل مىكند به او شيطانى را كه گمراه كند او را به خيالهاى فاسد و دعوىِ مكاشفه در آنها بعد از آن . امام عليه السلام براى تأييد اين معنى خواند اين آيت را از سورهء انعام كه : پس هر كه اراده كند اللَّه تعالى توفيق او را ، فراخ مىكند سينهء او را براى گنجيدن آيات محكمات كه در بيان اسلام است . و هر كه اراده كند گمراه كردن او را ، مىگرداند سينهء او را تنگِ ابا كننده از آيات محكمات ، چنانچه قبول آنها مثل بالا رفتن در آسمان مىشود ، از بس كه بر خود مشكل گرفته .
[ حديث ] سوم
اصل : [ عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا ، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ ، عَنِ ابْنِ فَضَّالٍ ] عَنْ عَلِيِّ بْنِ عُقْبَةَ ، عَنْ أَبِيهِ ، عَنْ أبِي عَبْدِاللَّهِ عليه السلام قَالَ : سَمِعْتُهُ « 1 » يَقُولُ : « اجْعَلُوا أَمْرَكُمْ لِلَّهِ ، وَلَا تَجْعَلُوهُ لِلنَّاسِ ؛ فَإِنَّهُ مَا كَانَ لِلَّهِ ، فَهُوَ لِلَّهِ ؛ وَمَا كَانَ لِلنَّاسِ ، فَلَا يَصْعَدُ إِلَى اللَّهِ ، وَلَا تُخَاصِمُوا النَّاسَ لِدِينِكُمْ ؛ فَإِنَّ الْمُخَاصَمَةَ مَمْرَضَةٌ لِلْقَلْبِ » .
شرح : الْمَمْرَضَة ( به فتح ميم اوّل و سكون ميم دوم و فتح راء بى نقطه ) : جاى بسيارى آفت .
يعنى : روايت است از على بن عُقبة ، از پدرش ، از امام جعفر صادق عليه السلام ، راوى گفت كه : شنيدم از امام مىگفت كه : مخصوص سازيد تصديق شما به امامت ما را براى اللَّه تعالى . و مگردانيد آن را براى اظهار بر مردمان و غلبه در بحث بر ايشان ؛ چه هر چه مخصوص اللَّه تعالى است ، پس آن ، مقبول درگاه الهى مىشود و هر چه براى اظهار بر مردمان است ، پس مقبول درگاه الهى نمىشود . و حرص در مباحثه و مجادله مكنيد با مردمان براى دين خود ؛ چه حرص در مجادله ، جاى بسيارىِ آفت دل است .
هامش
( 1 ) . كافى مطبوع : « قال : سمعت أبا عبداللَّه عليه السلام » بدل « عن أبي عبداللَّه عليه السلام قال : سمعته » .