داخل شود او را غضب و ملال ، داخل مىشود او را تغيير . و چون داخل شود او را تغير ، ممكن است بر طرف كردنِ ديگرى او را ، بعد از آن لازم مىآيد كه تمييز كرده نشده باشد احداث كنندهء عالم از احداث كرده شده و تمييز كرده نشود قادر بر عالم از مَقدورٌ عَلَيْه و تمييز كرده نشود آفرينندهء به تدبيرِ عالم از آفريده شدهء به تدبير .
به غايت بلند است اللَّه از اين سخن بلندىاى بزرگ ، بلكه او آفرينندهء به تدبيرِ هر چيز غير خود است ، نه براى حاجتى سوى آفريده شده ، پس چون باشد آن آفريدن نه براى حاجتى ، محال مىشود ممنوع بودن و مقطوع بودن از صفتى از صفات ذات در ازل ، پس تأمّل در اينها كن تا فهمى آنچه را كه گفتم ، اگر خواسته باشد اللَّه تعالى فهميدنِ تو را .
[ حديث ] هفتم
اصل : [ عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا ، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ ، عَنِ ابْنِ أَبِي نَصْرٍ ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حُمْرَانَ ] عَنْ أَسْوَدَ بْنِ سَعِيدٍ ، قَالَ : كُنْتُ عِنْدَ أَبِي جَعْفَرٍ عليه السلام ، فَأَنْشَأَ يَقُولُ - ابْتِدَاءً مِنْهُ مِنْ غَيْرِ أَنْ أَسْأَلَهُ - : « نَحْنُ حُجَّةُ اللَّهِ ، وَنَحْنُ بَابُ اللَّهِ ، وَنَحْنُ لِسَانُ اللَّهِ ، وَ نَحْنُ وَجْهُ اللَّهِ ، وَنَحْنُ عَيْنُ اللَّهِ فِي خَلْقِهِ ، وَ نَحْنُ وُلَاةُ أَمْرِ اللَّهِ فِي عِبَادِهِ » .
شرح : الْوُلَاة ( به ضمّ واو و تخفيف لام ، جمع وَالى ) : حاكمان .
الْأَمْر : كار عمده ؛ و مراد اين جا ، كتاب الهى است ، چنانچه در سورهء شورى است :
« وَ كَذلِكَ أَوْحَيْنا إِلَيْكَ رُوحاً مِنْ أَمْرِنا »
« 1 »
.
يعنى : روايت است از اسود بن سعيد گفت كه : بودم نزد امام محمّد باقر عليه السلام ، پس شروع كرد مىگفت از خود بى آن كه پرسيده باشم او را از چيزى كه : ما ائمّه ، اهل البيت ، حجّت اللَّه تعالىايم و ما در دين اللَّه تعالىايم و ما زبان اللَّه تعالىايم و ما راه اللَّه تعالىايم و ما چشم اللَّه تعالىايم در مخلوقات و ما متولّيان كار اللَّه تعالىايم در ميان بندگان او .
هامش
( 1 ) . شورى ( 42 ) : 52 .