الْعِيّ ( به كسر عين بىنقطه و تشديد ياء دو نقطه در پايين ، مصدر معتلّ العينِ يائى و معتلّ اللامِ يائىِ باب « عَلِمَ » ) : كندى ؛ و مراد اين جا ، كندى ذهن است به نادانى مسائل دين .
يعنى : روايت است از بعض ياران ما از امام جعفر صادق عليه السلام ، راوى گفت كه :
پرسيدم او را از اين مسئله كه : شخصى صاحب آبله بود . جُنُب شده بود ، پس مَردُمش غسلش دادند و به سبب اين ، مُرد ؟
گفت كه : ايشان كشتهاند او را . مىبايست پرسند اين مسئله را از دانا ؛ چه به درستى كه نادانىِ مسائلِ دين ، دردى است كه دوايى ندارد جز پرسيدن .
[ حديث ] دوم
اصل : [ مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيى ، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسى ، عَنْ حَمَّادِ بْنِ عِيسى ، عَنْ حَرِيزٍ ، عَنْ زُرَارَةَ وَمُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ وَبُرَيْدٍ الْعِجْلِيِّ ، قَالُوا : ] قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ عليه السلام لِحُمْرَانَ بْنِ أَعْيَنَ فِي شَيْءٍ سَأَلَهُ : « إِنَّمَا يَهْلِكُ النَّاسُ ؛ لِأَنَّهُمْ لَايَسْأَلُونَ » .
شرح : گفت امام جعفر صادق عليه السلام حمران بن أعين را در جواب چيزى كه پرسيده بود او را كه : جهنّمى بودنِ مردمان نيست ، مگر براى اين كه از دانا نمىپرسند چيزى را كه نمىدانند و پيروى ظن خود يا ظن ديگرى مىكنند .
[ حديث ] سوم
اصل : [ عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ ، عَنْ سَهْلِ بْنِ زِيَادٍ ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَشْعَرِيِّ ] عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَيْمُونٍ الْقَدَّاحِ ، عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عليه السلام ، قَالَ : قَالَ : « إِنَّ هذَا الْعِلْمَ عَلَيْهِ قُفْلٌ ، وَمِفْتَاحُهُ الْمَسْأَلَةُ » .
شرح : روايت است از عبد اللَّه بن ميمون قَدّاح ( به فتح قاف و تشديد دال بىنقطه و حاء بىنقطه ) از امام جعفر صادق عليه السلام ، راوى گفت كه : امام گفت كه : به درستى كه اين دانستن مسائل دين كه اختلاف در آن و در دليل آن مىرود بىمكابره ، قفلى دارد كه بىكليدش گشوده نمىشود و كليدش پرسيدن است از دانا .
مراد ، اين است كه : به رياضت يا به فكرِ خود گشوده نمىشود .