أُصِيبُ بِهِ مَنْ أَشاءُ وَ رَحْمَتِي وَسِعَتْ كُلَّ شَيْءٍ »
« 1 » و بيان مىشود در « كِتَابُ الحُجَّة » در حديث هشتاد و سومِ « بَابٌ فِيهِ نُكَتٌ وَ نُتَفٌ مِنَ التَّنْزِيلِ فِي الْوَلَايَة » كه باب صد و هفتم است و گاهى مستعمل مىشود در بهشت و جهنّم .
ترخيص در معاصى ، لازمِ مذهب چند طايفه است ، از آن جمله مُرجئه كه مىگويند كه : ايمان ، محض علم است به صدق جميعِ « مَا جَاءَ بِهِ الرَّسُول » و عمل ، خارج از آن است و لازم نيست . پس قوّت ايمانِ افسقِ فُسّاق در مرتبهء قوّت ايمان جبرئيل و ميكائيل است ، چنانچه مىآيد در « كِتَابُ الْحُجَّة » در حديث دومِ « بَابُ مَا أَمَرَ النَّبِي صلى الله عليه و آله [ بِالنَّصِيحَةِ لِلْأَئِمَّةِ ] الْمُسْلِمِينَ « 2 » و اللُّزُومِ لِجَماعَتِهِمْ وَ مَنْ هُمْ » كه باب صد و دوم است .
رَغْبة ( به فتح راء بىنقطه و سكون غين بانقطه و باء يك نقطه ، مصدر باب « عَلِمَ » ) چون متعدّى به « عَنْ » شود ، به معنى نفرت است و آن ، منصوب و مَفعولٌ لَه است و ترك قرآن به سبب نفرت از آن ، مذهب دو طايفه از سفيهان است :
اوّل ، جمعى كه عالم به جميع متشابهات قرآن نيستند و مَعَ هذا هوس منصب فتوا و قضا دارند . پس تجويز حكم از روى ظن و اختلاف از روى ظن مىكنند و به سبب آن ، نفرت مىكنند از آيات بيّناتِ محكماتِ ناهيه از اختلاف از روى ظنِّ آمره به سؤال « أهل الذكر » از هر غير معلوم كه مضمون آنها در جميع شرايع بوده و ملّت ابراهيم عبارت از آن است ، موافق آيت سورهء بقره :
« وَ مَنْ يَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ إِبْراهِيمَ إِلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهُ »
« 3 » و موافق آيت سورهء يونس :
« وَ إِذا تُتْلى عَلَيْهِمْ آياتُنا بَيِّناتٍ قالَ الَّذِينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنَا ائْتِ بِقُرْآنٍ غَيْرِ هذا أَوْ بَدِّلْهُ »
« 4 » و بيان مىشود در « كِتَابُ الْحُجَّة » در شرح حديث بيست و هفتمِ باب صد و هفتم كه « بَابٌ فِيهِ نُكَتٌ وَ نُتَفٌ مِنَ التَّنْزِيلِ فِي الْوَلَايَة » است .
دوم ، بعض عوام صوفيّه كه مىگويند كه : علم حاصل به مكاشفه ، اعلى و اقوى از علم حاصل به قول انبيا است . و وجوه فساد اين ، بسيار است . اقلّ آنها اين كه تشكيك
هامش
( 1 ) . اعراف ( 7 ) : 156 .
( 2 ) . « ظ » : النَبِي صلى الله عليه و آله الأئِمَّةِ المسلمين .
( 3 ) . بقره ( 2 ) : 130 .
( 4 ) . يونس ( 10 ) : 15 .