آيات متشابهه ، خواه آن حكم ، با گزاف و دعوىِ علم به رياضت و صفاى باطن باشد و خواه نه ؛ و خواه از روى ظن باشد ، چنانچه اللَّه تعالى نقل كرده در سورهء يونس « 1 » از اكثر مشركان ، و خواه به پيروى اعتقادى كه از خواهش نفس باشد ؛ و خواه حكم كننده و پيروى كننده ، يك كس باشد و خواه متعدّد .
التَّوازُر ( به تقديم زاء بانقطه بر راء بىنقطه ) : مدد هم كردن جمعى .
الأُرُوز ( به تقديم راء بىنقطه بر زاء بانقطه ، مصدر باب نَصَرَ و ضَرَبَ و عَلِمَ ) :
كوچك و پنهان شدن .
برادر مؤمنى شكايت كرده بوده نزد شيخ كلينى - رَحِمَهُ اللَّهُ تَعَالى - از پيشوايان و بزرگان در آن زمانه كه محكمات قرآن را ديده و فهميده ، مخالفت كردهاند به پيروى ظن در احكام اللَّه تعالى و بعد از آن ، دو چيز پرسيده بوده ؛ چون شيخ كلينى نزديك مكان صاحب الزمان عليه السلام بوده و مجاور سفرا « 2 » بوده و آن برادر در رى يا جايى ديگر دور بوده و التماس تصنيف كتاب كافى و تأكيد آن التماس كرده بوده ، چنانچه هر يك مذكور مىشود .
يعنى : آنچه بعد از حمدِ اللَّه تعالى و صلوات بر رسول و آلش عليهم السلام است ، اين است كه به تحقيق دانستم - اى برادرم در دين - آنچه را كه شكايت كردى و آن ، اتّفاق مشهور آن زمانهء ماست بر اختلاف از روى ظن و پشتىِ هم كردن ايشان و جهد ايشان در آبادانى راههاى آن كه مردمان به آن راهها آسان روند و بيگانگى ايشان علمى را كه حاصل مىشود از محكمات قرآن ، به اين كه اختلاف از روى ظن ، حرام است و اهل علمى را كه محكمات قرآن ، دلالت بر حاجتِ رعيّت به ايشان مىكند در هر زمان ، تا آن كه نزديك شده كه علمى كه از محكمات قرآن و سنّت حاصل مىشود ، به سبب اين جاهلان ، پنهان شود به همگى و بريده شود از نظر التفاتِ خلايق ، اصلهاى آن علم كه آن اصلها محكمات قرآن است و چند مسئله از اصول فقه كه تواتر آنها در زمان
هامش
( 1 ) . يونس ( 10 ) : 66 .
( 2 ) . سفراى صاحب الزمان عليه السلام ( نواب خاصّ آن حضرت عليه السلام ) .