مداخل وساوس شيطان در نفوس انسان سه است : شهوت و غضب و هوا .
از شهوت حرص و بخل زايد و از غضب كبر و عجب آيد و نتيجهء هوا ، كفر و بدعت باشد .
پس حق سبحانه اين سه اسم فرستاده تا سد مداخل اين ثلاثه نموده ، آدمى را از سلوك باديه غوايت باز دارد ، هر كه بشناسد كه اللّه اوست از فرمان هوا كه معبود گمراهان است - و آيهء كريمهء :
[ أَ فَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ ]
« 1 » .
آيا كسى كه هواى [ نفسش ] را معبود خود گرفته ديدى ؟ .
شاهد بر آن است - سر ارادت به پيچد و هر كه داند كه رحمان اوست و ملك از اوست از غضب كه منشأ كبر و عجب است احتراز كند و هر كه عارف گردد به آن كه رحيم است ، به واسطهء تشبه به بهايم كه سركردگان بيابان شهوتند بر نفس خود ظلم نكند .
توجه عملى به اين سه نام مقدس ، علاوه بر اينكه انسان را از رذايل اخلاقى پاك مىكند ، كفهء حسنات را هم سنگين مىنمايد .
از جناب مستطاب نبوى صلى الله عليه و آله روايت است كه :
چون امت مرا در روز قيامت به موقف حساب بدارند و عملهاى ايشان را در ترازوى عمل نهند ، حسنات ايشان بر سيئات بيفزايد ، امتان پيغمبران گذشته گويند كه امت محمد صلى الله عليه و آله و سلم را با وجود كمى عمل چرا كفهء حسنات ايشان افزون شد ؟
پيغمبران ايشان گويند :
به جهت آنكه ابتداى كلام ايشان سه نام از نامهاى الهى بود كه اگر همان سه نام
هامش
( 1 ) - فرقان ( 25 ) : 43 ؛ جاثيه ( 45 ) : 23 .