دو گونه تنفس
ابتدا ما تنفس را به دو مرحلهء متمايز تقسيم مىكنيم :
1 . تنفس خارجى
2 . تنفس داخلى
تنفس خارجى شامل ، حركت هوا به داخل ريهها و بالعكس است ، انتقال اكسيژن از ريهها به خون و انتقال انيدريد كربنيك از خون به ريه ، وسايلى كه اكسيژن توسط آن به سلّولها مىرسد و وسايلى كه توسط آنها انيدريد كربنيك از سلّولها به طرف ريه برگردانده مىشود .
تنفّس داخلى با استفاده از اكسيژن و توليد انيدريد كربنيك ، توسط سلّولها سر و كار دارد و اغلب تنفّس سلّولى ناميده مىشود . تنفّس داخلى در كتابهاى شيمى شرح داده مىشود و ما از ذكر آن در اينجا خوددارى مىكنيم .
تنفّس خارجى ، تحت عناوين زير مورد بحث قرار مىگيرد :
1 . حركات تنفسى
2 . كنترل تنفّس
3 . شيمى تنفّس
حركات تنفسى : دو حركت اصلى در تنفّس وجود دارد كه عبارتند از ، عمل دم كه در جريان آن هوا به داخل ريهها آورده مىشود و عمل بازدم كه در جريان آن هوا از ريهها بيرون رانده مىشود .
عمل دم ، توسط انقباض ديافراگم و عضلات بين دندهاى خارجى شروع مىشود ، اين انقباض توسط امواج عصبى دستگاه عصبى مركزى كه توسّط اعصاب فرنيك به ديافراگم و توسّط اعصاب بين دندهاى به عضلات دندهاى برده مىشود