مُنَعَّمُونَ وَ هُمْ وَ النَّارُ كَمَنْ قَدْ رَآها فَهُمْ فيها مُعَذَّبُونَ . « 1 »
پرهيزكاران در اين دنيا اهل فضائلند ، گفتارشان صواب ، پوشاكشان اقتصادى ، و رفتارشان افتادگى است . از آنچه خدا بر آنان حرام كرده چشم پوشيده ، و گوشهاى خود را وقف دانش با منفعت نمودهاند . آنان را در بلا و سختى و آسايش و راحت ، حالتى يكسان است ، و اگر خداوند براى اقامتشان در دنيا زمانى معيّن را مقرّر نكرده بود ، از شوق به ثواب و بيم از عذاب به اندازهء چشم به هم زدنى روحشان در بدنشان قرار نمىگرفت . خداوند در باطنشان بزرگ ، و غير او در ديدگانشان كوچك است . آنان با بهشت چنانند كه گويى آن را ديده و در فضايش غرق نعمتند ، و با عذاب جهنّم چنانند كه گويى آن را مشاهده نموده و در آن معذّبند .
از اوصاف بارز مشتاقان و خائفان ، انتظار و بىقرارى است . درد اشتياق و پيوستن به دوست ، آرامش روانى و قلبى آنان را مىگيرد و براى لقاى حق بىتابى مىكنند .
امام صادق عليه السلام در باب معرفت عارف مىفرمايد :
العارِفُ شَخْصُهُ مَعَ الْخَلْقِ وَ قَلْبُهُ مَعَ اللَّهِ وَ لَوْ سَها قَلْبُهُ عَنِ اللَّهِ طَرْفَةَ عَيْنٍ لَماتَ شَوْقاً الَيْهِ . « 2 »
انسان عارف ، جسمش در ميان مردم است و دلش با خداوند است ؛ اگر دل او چشم به هم زدنى از خداوند غافل شود ، از شوق او جان سپرد .
حضرت ام كلثوم عليها السلام مىفرمايد :
شب نوزدهم پدرم اميرمؤمنان عليه السلام در خانهء من قرار و آرام نداشت ، روى پايش
هامش
( 1 ) - نهج البلاغه : خطبهء 184 .
( 2 ) - بحار الأنوار : 3 / 14 ، باب 1 ، حديث 35 ؛ مصباح الشريعة : 191 .