تكامل و پيشروى نامحدود دارد ، انسان است .
ملائكه و انسان
حديث معروفى كه از امير المؤمنين على عليه السلام نقل شده نيز شاهد روشنى بر اين مدعاست :
عَن عَبْدِاللّهِ بْنِ سِنانٍ قالَ : سَأَلْتُ ابا عَبْدِاللّهِ عليه السلام فَقُلْتُ : الْمَلائِكَةُ افْضَلُ امْ بَنُو آدَمَ ؟ فَقالَ : قالَ امير المُؤْمِنينَ عَلِىُّ بْنُ ابيطالِبٍ عليه السلام : انَّ اللّهَ عَزَّوَجَلَّ رَكَّبَ فِى الْمَلائِكَةِ عَقْلًا بِلاشَهْوَةٍ ، وَرَكَّبَ فِى الْبَهائِمِ شَهْوَةً بِلا عَقْلٍ ، وَ رَكَّبَ فى بَنى آدَمَ كِلْتَيْهِما ، فَمَنْ غَلَبَ عَقْلُهُ شَهْوَتَهُ فَهُوَ خَيْرٌ مِنَ الْمَلآئِكَةِ ، وَ مَنْ غَلَبَتْ شَهْوَتُهُ عَقْلَهُ فَهُوَ شَرٌ مِنَ الْبَهائِمِ . « 1 »
عبداللّه بن سنان مىگويد : از امام صادق عليه السلام سؤال كردم : فرشتگان برترند يا انسانها ، حضرت مىفرمايد : امام على عليه السلام فرمود : به درستى كه خداوند فرشتگان را با عقل و بدون شهوت آفريد ؛ و حيوانات را با شهوت و بدون عقل آفريد ؛ و انسان را با عقل و شهوت آفريد ؛ پس كسى كه عقلش بر شهوتش پيروز شود برتر از فرشتگان است و كسى كه شهوتش بر عقلش پيروز گردد از حيوانات پستتر و بدتر مىباشد .
در اين جا يك سؤال باقى مىماند و آن اين است كه آيا همه انسانها از فرشتگان برترند ؟ در حالى كه گروهى بى ايمان وشرور و ستمگر هستند كه از پستترين خلق خدا محسوب مىشوند و به تعبير ديگر آيا بنى آدم در آيهء مورد بحث همه انسانها را شامل مىشود ، يا تنها گروهى از آنها را .
هامش
( 1 ) - بحار الأنوار : 57 / 299 ، باب 39 ، حديث 5 ؛ علل الشرايع : 1 / 4 ، حديث 1 ؛ تفسير نور الثقلين : 3 / 188 ، حديث 316 .