موقعيّت روزافزون موسى بن جعفر عليه السلام و تلاش‌هاى فرهنگى روشنگرانه و متعرضانه آن حضرت ، دستگاه خلافت عباسى را به وحشت انداخت . حاكمان عباسى كه عظمت و عمق اين كار بنيادى را در دوران امام صادق عليه السلام درك كرده بودند ، تمام تلاش خود را براى محدود كردن فعّاليت‌هاى فرهنگى امام و بازگرداندن افكار از مكتب تربيتى آن حضرت ، به كار گرفتند . بعضى نمودهاى اين سياست عبارت است از : 1 - منصور جاسوسانى به مدينه اعزام كرد تا ديدارها و ارتباطهاى امام را زير نظر داشته به خليفه گزارش كنند . « 1 » در پى اين اقدام ، ياران امام به شيوه‌هاى مختلف ، تحت فشار و محدوديت قرار گرفتند و ارتباط آنان از طريق معمول با حضرت قطع شد ، و نيز از سخن گفتن و تبليغ در مجامع عمومى باز داشته شدند . آنان به هنگام نقل حديث از پيشواى خود ناچار بودند نام حضرت را با كنايه و القابى همچون عبد صالح ، عالم ، صابر ، امين ، ابو ابراهيم و سيّد ياد كنند « 2 » ، و يا هنگامىكه پس از زحمت زياد به‌حضور امام مىرسيدند ، براى يادداشت سخنان آن گرامى ، الواحى در آستين‌هاى خود پنهان مىكردند تا هنگام خروج ، از دسترس جاسوسان حكومت در امان باشند . « 3 » در برخى مواقع ، خود امام - كه جان ياران خويش را از ناحيه حكومت در خطر مىديد - آنان را از سخن گفتن بازمىداشت . به‌عنوان نمونه ، به هشام بن حكم كه در بحث و مناظره با گروه‌هاى مختلف فكرى يد طولايى داشت ، پيغام داد كه به علّت شرايط