تخطي إلى المحتوى الرئيسي

بررسى مذاهب و فرق (فارسى) — صفحة 83

مساهمون:

ص٨٣

خروج بر سلاطين و مبارزهء با آنان به اجماع « 1 » همهء مسلمان‌ها حرام است گرچه آنان ستمگر و فاسق‌باشند و اهل‌سنت‌اجماع دارندكه سلطان به فسق و فجورش ازمقام خود منعزل نمىشود . « 2 » اين مسأله هر چند يك مسألهء فقهى است ، اما از مسائل مهم كلامى هم هست و بايد ديد اسلام به‌عنوان يك مكتب نجات بخش كه براى برقرارى قسط و عدل آمده است در اين زمينه چه مىگويد . شكى نيست كه تعاليم ياد شده با روح اسلام سازگار نيست و همهء آياتى كه به جهاد عليه ستمگران « 3 » و به امر به معروف و نهىاز منكر فرمان مىدهد ديدگاه فوق‌را نفى مىكند . به عبارت ديگر روايات مورد استناداشاعره باآيات قرآن مخالف است و ازاين جهت اعتبار ندارد . نيز اهل بيت پيامبر عليهم السلام به‌عنوان آشنا با تعاليم وحى بر خلاف اشاعره ، مبارزه با حاكمان جور را سنت پيامبر صلى الله عليه و آله معرفى كرده و خود نيز بدان عمل نموده‌اند ، اين حسين بن على عليه السلام است كه عليه ظلم و فساد يزيد به پا خاست و شهيد شد و غير ايشان نيز هيچ يك از امامان اهل بيت عليهم السلام با ظلم و جور خلفاى عصر خود سازش نكردند بلكه همگى به وسيلهء آنان به شهادت رسيدند . على عليه السلام در علت قبول خلافت فرمود : خداونداز دانايان پيمان گرفته كه پرخورى ستمگر و گرسنگى ستم ديده را تحمل نكنند . « 4 » سرور آزادگان حسين بن على عليه السلام خطاب به سپاهيان حرّ از پيامبر نقل كرد كه فرمود : هركس فرمانرواى ستمگرى را ببيند كه حرام خدا را حلال مىشمرد ، پيمان الهى را مىشكند ، با سنت رسول خدا مخالفت مىورزد و در ميان بندگان خدا به گناه و جور رفتار مىكند آن‌گاه در برابر او با گفتار و كردار مخالفت نكند ، بر خداست كه او را با آن سلطان هم نشين سازد « 5 » . . . .

هامش
( 1 ) - مىتوان گفت اين ادعاى اجماع تمام نيست و أبوحنيفه چنين فتوايى نداشته است .
( 2 ) - صحيح مسلم بشرح النووى ، ج 6 ، جزء دوازدهم ، ص 229 ، باب وجوب ملازمة جماعة المسلمين عند ظهور الفتن .
( 3 ) - آل عمران ( 3 ) ، آيهء 104 ؛ نساء ( 4 ) ، آيات 75 - 76 .
( 4 ) - نهج‌البلاغه ، خطبهء 3 .
( 5 ) - تاريخ طبرى ، ج 5 ، ص 403 ، حوادث سال 61 ه ، تحقيق محمد ابوالفضل ابراهيم .
بررسى مذاهب و فرق (فارسى) — صفحة 83 | عليرضا على نورى