« اى پيامبر به اين جماعت بگو : آيا مايليد كه به شما بگويم چه كسانى از همه خسرانزدهتر و درماندهترند در روز قيامت ؟ آن كسانى كه كوشش و زحمت و مشقّت ايشان در اين دنيا به هدر رفته درحاليكه گمان مىكنند كار نيك انجام دادهاند . »
أميرالمؤمنين عليه السّلام به مالك مىفرمايد : بهترين اوقات را براى خودت قرار بده !
أميرالمؤمنين عليهالسّلام در نامهء معجزنماى خود به مالك اشتر مىفرمايند :
بهترين اوقات شبانهروز را براى خودت و خلوت با خداى خود و امورات شخصيّه و عباديّهء خودت قرار بده ! [ 1 ]
واقعاً عجيب است ! حضرت مىخواهند به او بفرمايند : گرچه تو الآن به سمت مصر حركت مىكنى و به عنوان حاكم بر رتق و فتق امور مسلمين و رعايا مىپردازى ، و هدف و مقصدت اقامهء شعائر اسلامى و برقرارى عدالت و امنيّت و احقاق حقّ و اماته ظلم و ارشاد عباد و تعمير بلاد و اصلاح امور معيشتى و اخروى مردم است ، و بالاتر از اين عمل و اشتغال چيزى در عالم تكليف وجود ندارد ؛ ولى بايد بدانى تو خودت يك بنده از بندههاى خدا هستى و براى خودت حساب و كتاب و راه و مقصد دارى ، و آن راه و مقصد و قرب و تجرّد را در همين دنيا بايد طىّ نمائى ، و در همين جا بايد به تكامل برسى و به دنياى ديگر موكول ننمائى ، زيرا دنيا دار عمل است و آخرت دار نتيجه و فعليّت اعمال است .
پرداختن به امور مردم و مسائل شرعيّه و اجتماعيّه آنها بجاى خود ، ولى مهمتر و بالاتر و أقدم و أولى از اين ، پرداختن به مسائل روحى و نفسى خود تو
هامش
[ 1 ] - نهج البلاغة ، شرح محمّد عبده ، ج 3 ، ص 103 :
و اجعَل لنفسِك فيما بينَك و بين الله أفضلَ تلك المواقيت و أجزلَ تلك الأقسامِ و إن كانت كُلّها للّه إذا صلُحت فيها النّية و سلمت فيها الرّعية . وَ لْيكن فى خآصّةِ ما تخلصُ به للّه دينك إقامة فرائضه الّتى هى له خاصّة ، فأعط الله من ليلك و نهارك و وفِّ ما تقربت به إلى الله من ذلك كاملًا غير مثلومٍ و لا منقوص بالغًا من بدنك ما بلغ .