صارفه است ، و با عدم وجود آن صرفاًبر اساس تخيّل و استبعاد و جمود نمىتوان كلمات را در غير از معانى و مفاهيم و مصاديق حقيقى و لغوى آن به كار برد .
مگر ايراد و اشكالى داشت براى خداى متعال كه بجاى لفظ الله كه موضوعاًبراى حقيقت ذات واجب الوجود واحد فرد صمد ، و مستغنى از جميع موجودات وضع شده است الفاظ ديگرى را به كار ببرد ، مانند : حور و غلمان و بهشت و نعيم و غيره ! و چه خصوصيّتى در استعمال لفظ الله و يا ضمير متكلّم است كه خداوند بجاى اسامى نعمتهاى بهشت ، اعمّ از سيب و پرتقال و انگور و حوريان بهشتى بيايد و اسم خود را بجاى آنها به كار ببرد ؟ آيا اين استعمال موجب وهن مقام و موقعيّت حضرت حقّنمىشود ؟ و او را تا مرتبهء امور عادى و مرغوبٌ إليهاى پيش عوام پائين نمىآورد ؟
آرى آن كسانى كه منكر لقاء پروردگار و فناء ذاتى و اندكاك در حقيقت هستى هستند متوجّه عواقب افكار و نظرات خام غير محقّقانه خود نيستند ، و بايد به اينان توصيه كرد : از اظهار نظر در مسائلى كه قدرت تحليل و تجزيه آن را ندارند ، و معلومات اندك و بسيطشان ياراى قلم زدن در اين عرصه را ندارد صرف نظر كنند ، و صحبت از اين مقوله را به عهده اهل فنّ و خبرهء اين ميدان واگذارند ؛ و خود را مصداق اين آيه شريفه قرار ندهند كه مىفرمايد : ( أَلا إِنَّهُمْ فى مِرْيَةٍ مِنْ لِقاءِ رَبِّهِمْ أَلا إِنَّهُ بِكُلِّ شَىْءٍ مُحيطٌ ) [ 1 ] .
« بدانيد كه ايشان نسبت به لقاء پروردگارشان در ترديد و دو دلى بسر مىبرند ؛ و بدانيد كه او به هر چيزى محيط و مسيطر است . »
مرحوم علّامه طباطبائى رضوان الله عليه در تفسير آيه شريفه : ( مَنْ كانَ يَرْجُوا لِقاءَ اللَّهِ فَإِنَّ أَجَلَ اللَّهِ لَآت ) مىفرمايند :
هامش
[ 1 ] - سوره فصّلت ( 41 ) آيه 54