روييده است . بهرام كه چنين شنيد ، در پاسخ ايشان نوشت : بدانيد كه تا هنگام نيمروز كه خورشيد گيتىفروز بالا مىكشد ، نبايد كسى از كشاورزى بيآسايد . همانا كسى كه به كشاورزى مىپردازد ، او را ارزش بسيار است . آنگاه نيمهء ديگر روز براى خواب و آسايش يا خوردن و كامرانى و آرايش است . پس هرگز از مردمى كه از كشاورزى مىآسايند ، ارزشى نجوييد چرا كه بيكارى ايشان از بىدانشى آنهاست و بر بىدانشان نيز بايد گريست . ليك با كسانى كه تخم و گاو براى كشاورزى ندارند ، با تندى و زفتى رفتار مكنيد و از گنج ما به ايشان ساز و برگى بدهيد تا هيچكس از براى ندارى در رنج نباشد . اگر زيانى كه به كشتزارى رسيده است ، از براى بدى هوا بوده باشد پس هيچ چارهاى نيست ، چرا كه كسى را ياراى چيرگى بر هوا نيست . ولى گر در جايى ملخ زمينها را بپوشاند و سبزى كشتزارها را از ميان ببرد ، شمايان تاوان آن را از گنج ما بدهيد . يا اگر در هر جاى گيتى ، خواه در سرزمين فرومايگان يا مهتران ، راهى ويران باشد يا اين كه بر زمينى گورستانى باشد كه بر آن كشاورزى نشده باشد ، هيچچيزى از آنها مخواهيد . اگر يكى از كارگزاران ويژهء من نيز پشيزى از آنها بستاند ، او را زنده بگور سازم . آنگاه مُهر شاه را بر آن بنهادند و فرستادگانى به هر سو روان كردند .
خواندن بهرام گور ، لوريان را از هندوستان
بهرام پس از آن به سوى هر موبدى نامهاى بفرستاد و به تهيدستان جامهها ببخشيد و در آن نامه از موبدان پرسيد كه : آيا چه كسى در گيتى بىرنج است ؟ كيست كه تهيدست و بىگنج مىباشد ؟ مرا از همهء كارهاى گيتى آگاه سازيد و دلم را به سوى روشنى رهنمون شويد . پس از سوى هر موبد و نامدار و خردمندى براى بهرام پاسخ رسيد كه : سراسر روى زمين را آباد مىبينيم و در هرجا آفرين پيوسته گشته است . ليك تهيدستان همواره از شهريار و از روزگار بد مىنالند و مىگويند :
متن كامل شاهنامه فردوسى (شرح ميترا مهرآبادى) — صفحة 176
مساهمون: حكيم أبو القاسم الفردوسي
ص١٧٦