فَعَلُوهُ . . . »
« 1 » ،
« وَ لَوْ شاءَ رَبُّكَ لَجَعَلَ النَّاسَ أُمَّةً واحِدَةً »
« 2 » ،
« وَ لَوْ شاءَ رَبُّكَ لَآمَنَ مَنْ فِي الْأَرْضِ كُلُّهُمْ جَمِيعاً . .
. » « 3 » ،
« وَ لَوْ أَنَّنا نَزَّلْنا إِلَيْهِمُ الْمَلائِكَةَ وَ كَلَّمَهُمُ الْمَوْتى وَ حَشَرْنا عَلَيْهِمْ كُلَّ شَيْءٍ قُبُلًا ما كانُوا لِيُؤْمِنُوا إِلَّا أَنْ يَشاءَ اللَّهُ . .
. » « 4 » ،
« . . . إِنَّا جَعَلْنا عَلى قُلُوبِهِمْ أَكِنَّةً أَنْ يَفْقَهُوهُ وَ فِي آذانِهِمْ وَقْراً . .
. » « 5 » ،
« وَ جَعَلْنا مِنْ بَيْنِ أَيْدِيهِمْ سَدًّا وَ مِنْ خَلْفِهِمْ سَدًّا فَأَغْشَيْناهُمْ فَهُمْ لا يُبْصِرُونَ وَ سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَ أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لا يُؤْمِنُونَ »
« 6 » ،
« . . . كَذلِكَ زَيَّنَّا لِكُلِّ أُمَّةٍ عَمَلَهُمْ . .
. » « 7 » ،
« فَمَنْ يُرِدِ اللَّهُ أَنْ يَهْدِيَهُ يَشْرَحْ صَدْرَهُ لِلْإِسْلامِ وَ مَنْ يُرِدْ أَنْ يُضِلَّهُ يَجْعَلْ صَدْرَهُ ضَيِّقاً حَرَجاً كَأَنَّما يَصَّعَّدُ فِي السَّماءِ . .
. » « 8 » ،
« لَيْسَ لَكَ مِنَ الْأَمْرِ شَيْءٌ . .
. » « 9 » ،
« . . . وَ ما رَمَيْتَ إِذْ رَمَيْتَ وَ لكِنَّ اللَّهَ رَمى . . »
« 10 » .
همچنين ، پيامبر ( ص ) فرمود : « إن أصابك شىء فلا تقل لو أنى فعلت كذا كان كذا و كذا .
و لكن قل : قدّر اللّه و ما شاء فعل » « 11 » .
و فرمود : « الإيمان أن تؤمن باللّه و ملائكته و كتبه و رسله و اليوم الآخر ، و تؤمن
هامش
( 1 ) . « . . . و اگر پروردگار تو مىخواست ، چنين نمىكردند . . . » . ( انعام : 112 )
( 2 ) . « و اگر پروردگار تو مىخواست ، همه مردم را يك امت كرده بود » . ( هود : 118 )
( 3 ) . « و اگر پروردگار تو مىخواست ، هرآينه هر كه در زمين است همگيشان يكسره ايمان مىآوردند . . . » .
( يونس : 99 )
( 4 ) . « و اگر ما فرشتگان را به سوى ايشان مىفرستاديم و مردگان با آنان به سخن درمىآمدند و هر چيزى را رويارويشان فراهم مىآورديم ، بازهم ايمان نمىآوردند ، مگر آنكه خداى خواهد . . . » . ( انعام : 111 )
( 5 ) . « . . . ما بر دلهايشان پوششها نهادهايم تا آن - قرآن - را در نيابند و در گوشهاشان گرانى ( تا آن را نشنوند ) . . . » . ( كهف : 57 )
( 6 ) . « و از پيش رويشان ديوارى و از پشت سرشان ديوارى نهادهايم ؛ و بر ديدگانشان پردهاى افكندهايم ، ازاينرو هيچ نمىبينند . و بر آنها يكسان است چه بيمشان كنى يا بيمشان نكنى ايمان نمىآورند » .
( يس : 9 - 10 )
( 7 ) . « . . . و اينگونه براى هر گروهى كردارشان را آراستهايم . . . » . ( انعام : 108 )
( 8 ) . « پس هر كه را خدا بخواهد كه راه نمايد سينهء او را براى اسلام مىگشايد . و هر كه را بخواهد كه گمراه كند سينهء او را تنگ و بسته مىگرداند كه گويى به آسمان برمىشود . . . » . ( انعام : 125 )
( 9 ) . « از اين كار چيزى به دست تو نيست . . . » . ( آل عمران : 128 )
( 10 ) . « . . . و تو ( تير يا خاك ) نيفكندى آنگاه كه افكندى ، بلكه خدا افكند . . . » . ( انفال : 17 )
( 11 ) . « اگر براى تو اتفاقى افتاد ، نگو اگر فلان كار را مىكردم چنين و چنان مىشد . بلكه بگو خداوند تقدير كرد و او هر آنچه بخواهد مىكند » . صحيح مسلم ، كتاب القدر ، باب 8 : ح 34 ( 2664 ) ، سنن ابن ماجة ، المقدمه ، باب 10 : ح 79 .