و مكة عبد اللّه فيها مقامه * هو ابن كثير كاثر القوم معتلا
روى احمد البزّى و محمد * على سند و هو الملقب قنبلا « 1 »
3 . عاصم
ابو بكر عاصم بن ابو النّجود أسدى . ( نجود . به فتح نون و ضم جيم . يعنى همآهنگى جامه و آراستگى آن . « نجدت الثياب » يعنى تكههاى لباس با هم هماهنگ شد ) . وى قارى چيرهدستى بود ، و در كتابت و فصاحت و حسن صوت و قرائت قرآن آيتى به شمار مىرفت . قرآن را بر زرّ بن حبيش « 2 » و او بر عبد اللّه بن مسعود و او بر رسول خدا ( ص ) قرائت كرد . همچنين ، قرآن را بر عبد الرحمن عبد اللّه بن حبيب سلمى « 3 » معلم حسن ( ع ) و حسين ( ع ) نيز قرائت كرد .
عبد الرحمن خود قرآن را بر امام على ( ع ) قرائت كرده بود . امام على ( ع ) نيز قرائتش را از رسول خدا آموخته بود . وى به سال 127 ه . ق در كوفه يا سماوه « 4 » ديده از جهان فروبست .
شعبه و حفص بدون واسطه قرائت را از وى روايت كردهاند .
شعبه به ابن عياش بن سالم اسدى معروف است . بعضى گفتهاند كه نام وى محمد است . برخى ديگر نام او را مطرق دانستهاند . و او را به كنيه ابو بكر مىخوانند ، زيرا نام وى با نام ابو بسطام ، شعبة بن الحجاج بصرى « 5 » ، كه امام و عالمى بزرگ بود ، مشترك است .
شعبه به سال 193 ه . ق در كوفه درگذشت .
ابو عمر حفص بن سليمان بن مغيرة بزاز ( حفص ) . پسرخواندهء عاصم بود و نزد او پرورش يافت . و قرآن را بر وى قرائت كرد . و چون كودكى كه از معلم خود درس گيرد از او تعليم گرفت . بنابراين ، قطعا در قرائت از شعبه دقيقتر و استوارتر است . وى به سال
هامش
( 1 ) . « و مكه عبد اللّه در آن اقامت دارد / او ، ابن كثير ، افزونىبخش قوم و پيشرو بود . احمد بزى از او روايت كرده است و محمد نيز / بر سندى و او ملقب به قنبل است
( 2 ) . زرّ بن حبيش بن حباشة - ص 546 .
( 3 ) . عبد اللّه بن حبيب بن ربيعة . ابو عبد الرحمن سلمى كوفى ( م حدود 72 ه . ق ) تابعى . وى قرائت را بر عثمان ، على ، ابن مسعود ، زيد بن ثابت و ابى بن كعب عرصه كرد . ( غاية النهاية ، ابن جزرى ، 1 : 413 )
( 4 ) . نام منطقهاى در سرزمين شام ، شرق سوريه فعلى .
( 5 ) . شعبة بن حجاج بن ورده ازدى واسطى بصرى ابو بسطام ( 82 - 160 ه . ق ) از رجال حديث وى كتابى به نام الغرائب در حديث تأليف كرده است ( الأعلام زركلى ، 3 : 164 )