تخطي إلى المحتوى الرئيسي

واژه شناسى اصطلاحات اصول فقه ( فارسى ) — صفحة 189

مساهمون:

ص١٨٩

مقدمه شرعيه

از تقسيمات مقدمه وجوديه خارجيه است و عبارت است از امورى كه خارج از ماهيت واجب بوده و وجود واجب در خارج صحيحا متوقف برآن است و عقل اين وابستگى را نمىتواند ادراك كند بلكه بايد از طرف شارع بيان شود ؛ مانند وضو نسبت به نماز ، استقبال الى القبله نسبت به نماز و . . . . اين‌گونه مقدمات را مقدمات شرعيه مىنامند . و نام ديگر آنها شرائط شرعيه است و وجه تسميه‌اش به اين نام آن است كه شرطيت و قيديت اين امر در مامور به از ناحيه شارع است و شارع اين‌ها را به‌عنوان شرط اخذ نموده است .

مقدمهء صحت

بعضى مقدمات در صحت و درستى ذى المقدمه مؤثرند نه در وجوب آنها ، مثلا قبض شرط صحت وقف است ، به اين معنى كه پيش از قبض ، عقد وقف با صيغهء ايجاب و قبول واقع شده لكن براى صحت و درستى آن بايد مورد وقف را تحويل دهد .

مقدمه عادى

گاهى مردم براى انجام كارى قبلا كار ديگرى را انجام مىدهند ، بدون اينكه عقلا ، يا شرعا يا قانونا بين آن دو وابستگى و توقفى وجود داشته باشد ، مثلا به ديدن بزرگان با تعيين وقت قبلى مىروند . چنين توقف و وابستگى عرفى است و به واسطه معمول و عادات مردم بوجود آمده است . در اين مثال تعيين وقت مقدمهء عادى و ديدن و ملاقات كردن ذى المقدمه است .

مقدمه عقليه

از تقسيمات مقدمه وجوديهء خارجيه است و عبارت است از امورى كه اولا