تخطي إلى المحتوى الرئيسي

واژه شناسى اصطلاحات اصول فقه ( فارسى ) — صفحة 178

مساهمون:

ص١٧٨
صدور را بيشتر مىكند فى المثل اگر يك حديث شهرت روايى و حديث ديگر شذوذ روايى دارد آنكه شهرت روايى دارد ، يعنى اكثر محدثين آن را نقل نموده‌اند احتمال صدورش از معصوم ( عليه السّلام ) بمراتب قوىتر است از حديثى كه شذوذ روايى دارد . مثلا يك حديث راويانش اعدل و اصدق و اورع و اوثق هستند و حديث ديگر راويانش عادل ، صادق ، موثق هستند در اينجا احتمال صدور حديث اول بمراتب بيشتر از دومى است .

مرجحات مضمونى يا دلالتى

عبارت است از امورى كه مضمون و محتواى يك حديث را تقويت مىنمايد و كارى به اصل صدور يا جهت صدور ندارد بلكه صرفا باعث مىشود كه مضمون يك خبر نزد مجتهد اقرب الى الواقع باشد ، براى مثال موافقت با ظاهر كتاب و سنت از اين قبيل است ، يعنى اگر دو حديث تعارض كنند كه يكى موافق با ظواهر قرآن و سنت است و ديگرى مخالف با آن ، در اينجا حديث موافق رجحان پيدا مىكند .

مرجحات منصوصه

در باب تعادل و تراجيح دو روايت اگر يكى از اين مرجحات را داشته باشد بر ديگرى مقدم است و آنها : 1 - الترجيح بالاحدث : يعنى هرگاه دو روايت با يكديگر تعارض كنند كه يكى از آن دو از امام سابق و ديگرى از امام لاحق صادر گرديده و يا احدهما از همين امام در زمان سابق و ديگرى از وى در زمان لاحق صادر گرديده باشد ، در اينجا به حكم روايات بايد بر حديث جديدتر عمل كنيم . 2 - الترجيح بالصفات : قسم دوم از مرجحات منصوصه ترجيح به صفات راوى است از قبيل ترجيح به اعدليت ، اصدقيت ، اوثقيت ، . . .
واژه شناسى اصطلاحات اصول فقه ( فارسى ) — صفحة 178 | احمد قلى زاده