دلالت تصديقيه
عبارت است از دلالت كردن لفظ بر اينكه معنى آن مراد و مقصود متكلم بوده و متكلم قصدش تفهيم اين معنى به مخاطب بوده كه احراز چهار امر لازم است :
1 - سامع احراز كند كه متكلم در مقام بيان و تفهيم مقصودى برآمده است .
2 - احراز كند كه متكلم جدى سخن مىگويد و شوخى ندارد .
3 - احراز كند كه متكلم شعور و توجه به محتواى كلامش داشته و اين معنى را هم قصد كرده است .
4 - در كلام هم قرينهاى بر خلاف ظاهر كلام اقامه نشده باشد .
دلالت تصديقيه كاشفه
دلالت تصديقيه كاشفه از مراد واقعى متكلم عبارت است از دلالت كلام بر اينكه همين ظاهر كلام مراد واقعى گوينده هم هست .
دلالت تصديقيه غير كاشفه
دلالت تصديقيه غير كاشفه از مراد واقعى متكلم عبارت است از دلالت مجموع كلام بر معنايى كه از ظاهر كلام متكلم فهميده مىشود و براى مثال « اكرم العلماء » دلالت مىكند بر وجوب اكرام جميع علماء و ظهور در عموم دارد .
دلالت تصوريه
عبارت است از اينكه ذهن انسان به مجرد شنيدن يك لفظ از هر لافظى منتقل شود بهمعناى موضوع له آن لفظ و آن معنى را در ذهن خود تصور كند خواه اين معنى مقصود لافظ باشد و يا اين معنى را اصلا اراده نكرده باشد
اين دلالت تصوريه دو شرط دارد :
1 - لفظ براى اين معنى وضع شده باشد .
2 - سامع هم علم به وضع داشته باشد