كلمة الشّهادة للَّه و البراءة من الشرك ، لقوله :
« وَ جَعَلَها كَلِمَةً باقِيَةً فِي عَقِبِهِ »
.
و سئل الحسن عن الباقيات الصّالحات ، فقال النّيّات و الهمّات لانّ بها تقبل الاعمال و ترفع . و قال ابن جرير الصّلاة الى الصّلاة و الجمعة الى الجمعة و شهر رمضان الى شهر رمضان و الحجّ الى الحجّ .
النوبة الثالثة
قوله تعالى : «
وَ اضْرِبْ لَهُمْ مَثَلًا رَجُلَيْنِ »
الآية . . . حاصل اين آيت و اين قصّه از روى فهم بر ذوق اهل ارادت اشارتست به دو مرد كه در ابتداء ارادت بر بساط كرامت از روى مكاشفت نشانى بينند از لطف حق ، دلى تازه و وقتى خوش و كارى بنظام و اميدى قوى ، ازين دو يكى صاحب آرزو بود ، دولت حقيقت ميخواهد و كار بر نظام ، بى رنج و بى رياضت تمام ، راست چون كسى كه آرزوى در شب افروز كند ، صعوبت درياى مخطر ناديده و زفرات نهنگان جان رباى ناشنيده هرگز كى صورت بندد كه بى رنج و بى خطر دست او بمرواريد مراد رسد ، همچنين اين مرد صاحب آرزو در راه پندار خود افسرده بمانده هيچ رياضت ناكرده و هيچ رنج نابرده و به آن وقت خويش و وجد خويش نقدى كه در به دو ارادت روى بوى نموده غرّه شده و تكيه بر آن كرده و نفس خود را با هواء و شهوت الف داده تا بسر انجام از آن وقت و وجد نيز بيفتاده و مرتد طريقت گشته و او را در رشتهء مهجوران و مردودان كشيدند و با وى گفتند : « فارقت من تهوى فعز الملتقى » در صحبت چنين كس سود نيست ، و بهرهء او از آتش جز دود نيست ، و بر پى او رفتن جز تاريكى و حسرت نيست .
باز مرد ديگر طالب استقامت است ، عنايت ازلى درو رسيده و توفيق الهى همراه او گشته بحسن منازلت و تحقيق معاملت و صدق مجاهدت روز افزون شده و باقصى الامانى رسيده ، صحبت اين مرد همه سود است و آتش او بى دود است