و سپس ميفرمايد :
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ ذَرُوا ما بَقِيَ مِنَ الرِّبا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
فإن لم تفعلوا فأذنوا بحرب من الله و رسوله .
« 1 »
« اى كسانى كه به خداوند ايمان آورده و به اسلام گرويدهايد ، از خداى خود بپرهيزيد ، و بعد از اينكه اين آيه بر شما خوانده شد و حرمت ربا را دريافتيد ، آن قرضهاى رَبَوى را كه دادهايد از تمام سودهايش صرف نظر كنيد و از ربح آن اموال چشم بپوشيد اگر شما ايمان آوردهايد . و چنانچه به اين فرمان گوش فرا ندهيد پس بدانيد كه خود را براى جنگ با خدا و رسول خدا آماده كردهايد ( يعنى خدا و رسول خدا به جنگ با رباخوار بر مىخيزند و ربا خوار با اين فعل شنيع خود با خدا و رسول خدا إعلام جنگ داده است ) . »
ملاحظه مىشود كه در اين آيات تا چه اندازه دربارهء ربا توبيخ به عمل آمده است ، با آنكه در زمان رسول خدا ربا به صورت بسيار ساده و در بين أفرادى خاص متداول بود . هنوز معاملات دقيق ربوى و رباى مركّب و تأسيس بانكها كه بر اساس ربا ، نظامنامه و آئين نامه تنظيم مىكنند و ثروت مردم ضعيف را به انواع تبليغات مىبرند در دنيا بوجود نيامده بود ، و حتّى در آن روز نطفهء اين قسم از معاملات ربوى در دنيا بسته نشده بود كه قرآن چنين حكمى سخت و غير قابل عفو دربارهء اين حكم بيان فرمود ؛ و حقّاً ميتوان اين حكم را از ملاحم و معجزات قرآن نام برد كه دربارهء ربا نازل فرموده است .
و اين به جهت آن است كه ربا مانند آتش هرجا واقع شود اطراف خود را ميسوزاند و جاى خود را توسعه ميدهد و از افراد به اجتماع سرايت مىكند ، و طبعاً به پيروى از اين معاملات ربوى مردم به دو طبقهء ضعيف و ثروتمند جدا مىشوند . يك طبقه دائماً به علّت قرضهاى ربوى و عدم توان پرداخت آن از
هامش
( 1 ) - آيه 278 و صدر آيه 279 ، از سورهء 2 : البقرة