« و هرآينه تحقيقا ما قرآن را براى تذكّر و يادآورى از خدا آسان نموديم ؛ پس آيا يادآورنده و موعظهپذيرى هست يا نه ؟ » قرآن به لسان فصيح و بدون گير و إغلاق وارد شده است ، تا همهكس بفهمند و بهرهبردارى كنند . گرچه قرآن داراى معانى عميقه است و آن اختصاص به افراد روشندل دارد ، ولى مفاهيم و معانى ظاهرى آيات همگانى بوده و موجب عبرت و سرور و خوف و خشيت و تقوى و اخلاص و معرفت عموم است ؛ و هركس به اندازهء سعه و استعداد و ظرفيّتش مىتواند از آن بهره گيرد .
وَ لَقَدْ صَرَّفْنا فِي هذَا الْقُرْآنِ لِيَذَّكَّرُوا وَ ما يَزِيدُهُمْ إِلَّا نُفُوراً
. « 1 » « و هرآينه تحقيقا ما در اين قرآن ، از انواع سخنان بليغ ، و مطالب عبرتانگيز ، و مثلهاى هشداردهنده ، و تواريخ موعظهآميز ، و احكام و قوانين راستين آورديم و از همهء آنها ذكرى به ميان نهاديم ، تا اينكه مردمان پند گيرند ، و به ياد اصالت و حقيقت و خدا شده ، از اباطيل و خرافات اعراض كنند ؛ امّا حيف كه جز نفرت و انزجار براى اين مردم سيهروز چيزى نيفزود . » بر همين اساس است كه در قرآن كريم ، امر به تلاوت آن به كيفيّت ترتيل شده است :
يا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ * قُمِ اللَّيْلَ إِلَّا قَلِيلًا * نِصْفَهُ أَوِ انْقُصْ مِنْهُ قَلِيلًا * أَوْ زِدْ عَلَيْهِ وَ رَتِّلِ الْقُرْآنَ تَرْتِيلًا * إِنَّا سَنُلْقِي عَلَيْكَ قَوْلًا ثَقِيلًا
. « 2 » « اى ردا به خود پيچيده ! برخيز تمام شب را مگر مقدار اندكى از آن .
نصف شب را برخيز ، يا مقدارى از نصف كم كن ، يا مقدارى بر نصف اضافه كن ! و قرآن را بطور ترتيل قرائت كن ! ما به زودى بر تو گفتار گرانى را القاء خواهيم
هامش
( 1 ) آيه 41 ، از سورهء 17 : الإسراء
( 2 ) آيات 1 تا 4 ، از سورهء 73 : المزّمّل