مىكردند نبود ، وارد شدند .
اطرافيان به آن حضرت عرض كردند : يا بن رسول الله ! دوست داريم كيفيّت مرگ و كيفيّت احوال اين محتضر را كه مصاحب ماست بدانيم !
حضرت فرمود : مرگ مانند دستگاه تصفيه است ، و مؤمنين را از گناهانى كه نمودهاند تصفيه و پاك مىكند ؛ بطورى كه آخرين دردى كه آنها تحمّل مىكنند ، كفّارهء آخرين وِزر و گناهى است كه در آنها باقى مانده است . و كافران را تصفيه مىكند از حسناتى كه در دنيا أحياناً انجام دادهاند ؛ بطورى كه آخرين لذّت و راحتى كه در دنيا به آنها ميرسد ، پاداش و جزاى آخرين كار نيكى است كه بجاى آوردهاند .
و امّا حال اين رفيقتان كه در سكرات است اينست كه مانند كسى كه گناهان او را در غربال ريخته و غربال كرده باشند ، از گناه بيرون آمده است و از آثام و اوزار تصفيه شده است ، و پاك و پاكيزه شده ، مثل لباس چركينى را كه بشويند و از چركها پاكيزه گردد . و الآن صلاحيّت پيدا كرده كه با ما أهل بيت رسول خدا در سراى جاودانى ابدى معاشر و همنشين باشد . « 1 »
آرى ، سكرات مرگ همانطور كه براى كفّار و اهل جُحود و انكار و معاصى كبيره كه متعلّق به حقوق النّاس باشد بسيار شديد است ، همينطور براى مؤمنين و اهل يقين و غير متجاوزين بحقوق مردم آسان و لذّت بخش است بحدّى كه آنها ميل به برگشت به دنيا
هامش
( 1 ) « معانى الاخبار » طبع حيدرى ، ص 289 ، باب معنَى الموت