براى پسران عمويش دعا براى اجر و سعادت كردهاند .
در اينجا ابن طاوس مىگويد : و اين دلالت دارد بر آنكه : جماعتى را كه از مدينه به بغداد براى زندان حمل كردهاند ( يعنى عبد الله و اصحاب حَسَنِيُّون او ) نزد مولانا الصادق عليه السّلام همگى معذور و ممدوح و مظلوم و به حقّ او عارف بودهاند .
و امَّا آنچه در بعضى از كتب يافت مىشود كه : ايشان از حضرت باقر و حضرت صادق ( صَادِقَيْن ) عليهما السّلام مفارقت داشتهاند ، محتمل است از روى تقيّه بوده باشد ، براى آنكه اظهارشان را در انكار مُنْكَر به أئمَّه نسبت نداده باشند .
و از آنچه تو را دلالت دارد بر آنكه : ايشان عارف به حقّ و شاهد به حقّ بودهاند ، رواياتى است كه ذكر نمودهايم ( و بعد از ذكر سند و رساندنش به حضرت صادق عليه السّلام مىگويد ) :
سپس حضرت گريه كردند ، تا حدّى كه صدايشان بلند شد ، و پس از آن فرمودند : حديث كرد براى من پدرم از فاطمه بنت الحسين ، از پدرش كه او گفت :
يُقْتَلُ مِنْكِ - أوْ يُصَابُ - نَفَرٌ بِشَطِّ الْفُرَاتِ مَا سَبَقَهُمُ الأوَّلُونَ وَ لَا يَعْدِلُهُمُ الآخِرُونَ .
« كشته مىشوند ، يا مصيبت دار مىگردند كسانى از تو در شطّ فرات كه پيشينيان نتوانستهاند از آنان پيشى گيرند ، و پسينيان نتوانستهاند همطراز آنها شوند ! »
و در اينجا ابن طاوس گفته است : نظريّهء من آن است كه : اين عبارت گواه آشكارى است از طرق صحيحه در مدح آنان كه از بنى الحسن - عليه و عليهم السّلام - مأخوذ داشته شدهاند ؛ و بر آنكه آنها به سوى خداوند - جلّ جلاله - با مقامى شريف ، و پيروزى با سعادت و كرامت رهسپار گشتهاند .
و امّا محمد بن عبد اللّه بن الحسن ملقّب به نفس زكيّه وى را شيخ ابو جعفر طوسى در « رجال » خود از اصحاب صادق عليه السّلام شمرده است . و ابْنِ مُهَنَّا در « عمدة الطَّالب » 91 گفته است : در أحْجَارِ زَيْت كشته شد ، و مصداق لقبى بود كه به او داده شده بود : النَّفْسُ الزَّكِيَّة چرا كه از رسول اكرم صلى الله عليه و آله و سلّم روايت شده است كه گفت : يُقْتَلُ بِأحْجَارِ الزَّيْتِ مِنْ وُلْدِى النَّفْسُ الزَّكِيَّةُ تا آخر مطلب .
امام شناسى (فارسى) — صفحة 210
مساهمون: السيد محمد حسين الطهراني
ص٢١٠