كتابخانهء شاپور در بغداد كه معظمترين مكتبههاى شيعه بود طعمهء حريق شد .
ياقوت حموى در عنوان بين السُّورَين آورده است كه : تَثْنِيَهء سُورُ الْمَدِينَة ، اسمى است براى محلّهء بزرگى كه در كرخ بغداد بوده است ، و از بهترين محلّهها و آبادترين اماكن بغداد به شمار مىرفته است . و در آنجا خزانهء كتابهائى بوده است كه وزير : ابو نصر شاپور بن اردشير وزير بهاء الدّوله بن عضد الدّوله ديلمى تأسيس نموده بود . و در دنيا از آن كتابها بهتر يافت نمىگرديده است . و تمام آن كتب به خطوط پيشوايان معتبر در علم ، و اصول محرّرهء ايشان بوده است .
چون طغرل بيك اوّل پادشاه سلجوقيّه وارد در بغداد شد در سنهء 447 ، تمام آن كتابخانه با ساير محلّههايى كه از محلّههاى كرخ بود و آتش گرفت ، سوخته شد . و به اين محلّهء منسوب است أبو بكر احمد بن محمد بن عيسى بن خالد سُورى معروف به مَكِّى . او از أبو العيناء و غيره روايت حديث مىكند . و از وى أبو عمر بن حَيَّوَيه خَزَّاز و دَارقُطْنى روايت مىنمايند و در سنهء 322 فوت كرده است . « 1 »
هامش
- فرانسويان آنجا را خالى نمودند و جزّار مستقر شد بر بلاد شام و ساحل صفد ، ده سال تمام از قتل و غارت و زندان و انواع شكنجه به شيعيان خوددارى ننمود و فشار و كشتار و حبس و تعذيب او بر علماء به نهايت رسيد ، و افرادى كه باقى ماندند به نواحى دور دست از زمين پراكنده گرديدند و آثار علميهء ايشان به مصادره رفت و جميع تنورهاى شهر عَكّا از كتب علمى جبل عامل ، يك هفتهء تمام مىسوخت و اين ضربهء خطير و كبيرى بر علم و اهل علم بود . و جبال و نواحى عامل از رجال علم تهى شد پس از آنكه نواحى و محلههاى آن روشن و درخشان به علماء و ارباب فضل و تأليف بود . از جمله علمائى كه فرار كردند از ظلم احمد پاشا جزّار ، عالم كبير و شاعر مبدع شيخ ابراهيم يحيى بود كه در دمشق شام اقامت گزيد و به دنبال او شيخ على خاتونى طبيب فقيه بود كه در بسيارى از علوم چيره بود ، و براى تحصيل آنها به ايران هجرت كرده بود . تمام اموالش مصادره شد و املاكش ضبط گرديد و دو بار محبوس شد و حاضر نشدند حبس او را به قيمتى بفروشند . سپس كتابخانهء بزرگ او را كه متعلق به آل خاتون بود گرفتند و اين شيخ مذكور متولى آن كتابخانه بود و مجموعاً محتوى بر پنج هزار مجلّد از كتب خطيّهء نادرة الوجود بود . تمام اين پنجهزار كتاب در عكّا طعمهء آتش گرديد .
( 1 ) « معجم البلدان » ، ج 1 ، ص 534 .