شما در مجلس پيامبر هزاران هزار دروغ به رسول خدا نسبت دهيد و يا با يك جملهء عدم نياز به ولايت ، و كفايت قرآن ، امَّت را از آن همه بهره و منفعت محروم سازيد ؟ !
[ با وجود سنت نياز به امام باقى است ]
شيخ محمود أبورَيَّه عالم سنّى مذهب بيدار شده ، در كتاب خود دريغ مىخورد كه چرا رسول خدا در زمان حيات خود امر به كتابت احاديث مانند كتابت قرآن ننمود تا اين مشكلات جانكاه و كمرشكن براى مسلمين پيش نيايد ؟ اگر احياناً به مانند كتاب الله ، احاديث در مرأى و منظر و مشهد رسول الله تدوين مىشد ، ما اينك در يك عالَمى از وَحْدَت و فراغت و ايمان و سكينه و آرامش بسر مىبرديم . « 1 »
اين كلام ، سخن راستينى نيست ، زيرا :
اوَّلاً : با وجود تدوين سنّت تامّه و كامله باز نياز به معلّم و مربّى و راهنما و ولىّ قائم به امر باقى است ، و گرنه به مانند تفسيرهاى متفاوت در آيات قرآن ، تفسيرهاى مختلف نيز در سنّت مدوّن پيش مىآمد و در اين صورت غير از وجود امام به حقّ هيچ امرى فاصل خصومت و رافع اختلاف ، معقول نبود .
ثانياً : تدوين چنين سنّتى در زمان رسول خدا به دست مردم محال بود ، زيرا با وجود اهميّت قرآن مجيد و سعى در حفظ الفاظ و كلمات ، كه همين امر بزرگترين معجزهء الهى آن حضرت است ، تدوين چنين سنّتى به دست عامّهء مردم امكان نداشت .
ثالثاً : سنّت در موضوعات متفاوت ، احكام مختلف به حسب موارد دارد از قبيل موضوع ضررى و حرجى و عُسرى و يُسْرى و أمثالِها كه در موضوع واحد به حسب اختلاف احوال و شرائط ، احكام متفاوتى بر آن بار مىشده است . و اين احكام به قدرى گسترده و وسيع است كه قابل إحصاء و تدوين نيست ، و فقط ذهن امام و قوّهء درّاكه و عاقله و مشخّصهء ولى قائم به امر مىتواند بر آن احاطه داشته باشد ، لا غير .
رابعاً : اين كتاب مدوّن و اين سنّت مضبوطه كه بايد به دست خبيرترين افراد
هامش
( 1 ) « أضواء على السّنّة المحمّديّة » ص 245 .