فىِ سَبْعةَ عَشَرَ يَوْماً . « 1 »
« اى زيد ! براى من طريق نوشتن يهود را ياد بگير ؛ سوگند به خدا من از يهود بر دستبرد بر كتابم ايمن نمىباشم . - و در روايت دگرى است : من نامه به سوى قومى مىنويسم ، پس مىترسم ايشان از قول من دروغ بسته در نامه زياد كنند ، يا از آن كم نمايند ؛ تو لغت سريانى را فراگير ! زيد مىگويد : من لغت سريانى را در مدّت هفده روز فراگرفتم » .
روايت رسول خدا در امر به كتابت
خطيب بغدادى نُه روايت از رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ آله دربارهء كسى كه از سوء قوّهء حافظهاش نزد آنحضرت شكايت نموده و آن حضرت او را به كتابت براى كمك حفظ محفوظاتش امر نمودهاند ، آورده است :
اوّل - با سند خود از أبوهريره كه گفت : مردى بود كه در حضور رسول خدا صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ آله براى استماع احاديثش مىآمد و حفظ نمىشد و از من مىپرسيد و من براى وى مىگفتم . وى از كمى حفظ خود نزد رسول خدا صلى الله عليه و آله شكوه كرد ؛ حضرت به او امر فرمود : اسْتَعِنْ عَلَى حِفْظِكَ بِيَمِينِكَ - يعنى الكتابَ « از دستت براى حفظت كمك بخواه - يعنى : بنويس ! »
دوم - با سند خود أيضاً از أبوهريره كه گفت : مردى از سوء حافظهاش نزد رسول خدا شكايت نمود ، حضرت فرمود : اسْتَعِنْ عَلَى حِفْظِكَ بِيَمِينِك - يعنى : اكْتُبْ : « از دستت براى حفظت يارى جوى - يعنى : بنويس ! »
سوم - با سند خود أيضاً از أبوهريره كه گفت : مردى به رسول الله صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ آله گفت : من چيزى در خاطرم نمىماند . حضرت فرمود : اسْتَعِنْ بِيَمِينِكَ عَلَى حِفْظِكَ . - يعنى : الْكِتَابَ . « يارى بجوى از دستت براى حافظهات . - يعنى : با نوشتن . »
چهارم - با سند خود أيضاً از أبوهريره كه گفت : مردى به رسول خدا صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ آله از كمى و قلّت قوّهء حافظهاش شكوه كرد ؛ حضرت فرمود : عَلَيْكَ - يعنى : الْكِتَابَ . « بر تو
هامش
( 1 ) كتاب « السُّنَّة قبل التّدوين » ، ص 39 .