قديمىترين اصول شيعه مىباشد ، به علت آنكه جميع محتوياتى كه اين اصل در بردارد عبارت است از روايات رسول الله صلّى الله عليه و آله و أمير المؤمنين عليه السّلام و مقداد و سلمان فارسى و ابو ذر و كسانى كه همطراز و هم منهاج با آنان بودهاند ، از افرادى كه رسول اكرم صلى الله عليه و آله و أمير المؤمنين عليه السّلام را دريافتهاند و در محضرشان بودهاند و از آن دو نفر شنيدهاند . و آن كتابى است كه از اصول شيعه مىباشد كه بدان رجوع مىكنند و بر آن اتّكاء و اعتماد دارند . ( اه )
و ابن نديم در « فهرست » مىگويد : آن اوّلين كتابى است كه براى شيعه ظاهر شده است ؛ و مراد و منظورش آن است كه : اوّلين كتابى است كه در آن امر شيعه ظاهر شده است ، همانطور كه در حديث مروى از امام صادق عليه السّلام در توصيف آن آمده است كه : كتاب سُلَيم أبْجَد شيعه است .
حضرت فرمود : مَنْ لَمْ يَكُنْ عِنْدَهُ مِنْ شِيعَتِنَا وَ مُحِبِّينَا كِتَابُ سُلَيْمِ بْنِ قَيْسٍ الهِلَالِىٍّ فَلَيْسَ عِنْدَهُ مِنْ أمْرِنَا شَىْءٌ وَ لَا يَعْلَمُ مِنْ أسْبَابِنَا شَيْئاً ؛ وَ هُوَ أبْجَدُ الشِّيعَةِ ، وَ هُوَ سِرٌّ مِنْ أسْرَارِ آل مُحَمَّدٍ صلى الله عليه و آله .
« هر كس از شيعيان و محبّان ما نزدش كتاب سُلَيم بن قَيْس هلالى نباشد ، در نزد وى از امر ما چيزى وجود ندارد و از اسباب ما چيزى را نمىداند ؛ و آن ابجد شيعه و سِرّى از اسرار آل محمّد صلّى الله عليه و آله مىباشد . »
و قاضى بَدْر الدِّين سُبكى متوفّى در سنهء ( 769 ه - ) در كتابش : « محاسن الْوَسائل فى معرفة الاوَائل » گويد : اوّلين كتابى كه براى شيعه تصنيف شد ، كتاب سُلَيم بن قيس بوده است . ( اه )
[ تقدم سُنَن ابو رافع بر كتاب سليم ]
امّا قاريان عزيز مىدانند كه : كتاب سُنَن تصنيف أبو رافع كه در دههء چهارم « 1 » وفات يافته همان كه معاويه خانهاش را پس از مرگش خريد ، عادةً بر تصنيف سُلَيم
هامش
( 1 ) در عبارت ايشان دههء پنجم ضبط شده است ؛ امّا سهو القلم است ؛ چون همه نوشتهاند : در أوان خلافت حضرت أمير المؤمنين عليه السّلام وفات يافته است ؛ و خلافت آن حضرت در سنهء سى و پنج از هجرت مىباشد .