الهى را بجاى آورد و گفت : أيّها النّاس ! أ تعلمون أنّ اللّه عزّ و جلّ مولاى و أنا مولى المؤمنين ، و أنّى أولى بكم من أنفسكم ؟ - يقول ذلك مرارا - قلنا : نعم و هو آخذ بيدك ، يقول : من كنت مولاه فعلىّ مولاه . اللّهمّ وال من والاه ، و عاد من عاداه - ثلاث مرّات - .
عدوى گويد : اين أبو قدامه كه راوى روايت است ، فرزند حارث است و در غزوهء أحد حضور داشته و مردانگىهائى بهم رسانيده است ، و حيات داشت تا در زمان صفيّن در ركاب على عليه السّلام شهيد شد ، و از او اولادى باقى نماند . او گويد : نسب او چنين است : أبو قدامة بن حارث از بنى عبد مناة از بنى عبيد . و گفته شده است : أبو قدامة بن سهل بن حارث بن جعدبة بن ثعلبة بن سالم بن مالك بن واقف بوده است . و اين حديث و نسب او را بدين گونه أبو موسى تخريج كرده است . « 1 » و اين حديث را ابن حجر عسقلانى از طريق ابن عقده در كتاب خود : الموالاة فى حديث الغدير روايت كرده است . « 2 » و همچنين ابن أثير در أحوالات أمير المؤمنين عليه السّلام با سند متّصل خود از عبد الرّحمن بن أبى ليلى عين حديثى را كه از أحمد حنبل در ص 119 آورديم و در آن بود كه : ابن أبى ليلى مىگفت : دوازده نفر بدرى برخاستند و شهادت دادند و گويا من دارم يكى از آنها را مىبينم كه در بدن او سراويل است ، روايت كرده است و در پايان روايت گويد : و مثل اين حديث را برآء بن عازب آورده است ، و اين جمله را اضافه آورده است كه : و عمر بن خطّاب گفت : يا بن أبى طالب ! أصبحت اليوم ولىّ كلّ مؤمن . « 3 » « اى پسر أبو طالب ! تو در امروز ولىّ هر مؤمن شدى » ! و شيخ الإسلام حمّوئى با همين عبارت از أحمد حنبل با سند خود از أبى ليلى آورده است . « 4 »
هامش
( 1 ) - « اسد الغابة » ج 5 ، ص 275 و ص 276 .
( 2 ) - « الإصابة » ج 4 ، ص 159 .
( 3 ) - « اسد الغابة » ج 4 ، ص 28 .
( 4 ) - « فرائد السّمطين » ج 1 ، سمط أوّل ، باب دهم ، ص 69 . و « البداية و النّهاية » ج 5 ، ص 211 .