ديگران مقدم بدارد و پيش از آن كه مردم را با زبان خود تبليغ كند ، با سيرت و رفتار خود رهبرى نمايد » .
چراگناهى بزرگ است ؟
آيهء مورد بحث بيان مىكند دعوتى كه توأم باعمل و كردار نباشد ، در پيشگاه الهى گناهى بزرگ است ؛ زيرا چنين افرادى كه قيافهء مصلحانه و حق به جانب مىگيرند با اعمال ضدِّ اصلاحى خويش ، تمام افكار اصلاحى را در انظار مردم موهوم و بىاعتبار كرده و مردم را به تمام مقدسات بدبين مىسازند . جاى تعجب نيست كه اميرمؤمنان عليه السلام چنين افرادى را از « شكنندگان كمرخود » معرفى كرده و مىفرمايد :
« قصم ظهرى اثنان : جاهل متنسك و عالم متهتك : فالجاهل يغش الناس بتنسكه ، والعالم يغرهم بتهتكه ؛ « 1 »
دو گروه كمر مرا شكستند : يكى نادانى كه خود را در لباس دين آورده و ديگرى دانشمندى كه با عدم عمل به علم خود ، پرده درى مىكند . نادان متديننما ، با ظاهرسازى ، مردم را مىفريبد و پردهدرى دانشمند ، مردم را جرى و گستاخ مىسازد » .
بايد توجه نمود كه كام هيچ فردى با گفتن حلوا شيرين و پهنهء تاريكشب با نام چراغ روشن نمىشود و لفظ گل ، گلزار و گلستان بهوجود نمىآورد و به قول گوينده :
نام فروردين نيارد گل به باغ * شب نگردد روشن از اسم چراغ
هامش
( 1 ) . بحارالانوار ، ج 2 ، ص 111 .