در ديدِ مردم بى ارج و بىاثر مىشود كه در اندك مدتى به دست فراموشى سپرده شده و به سان بارانى كه برتخته سنگهاى صاف مىريزد « 1 » آنى در قلوب مردم جاى نمىگيرد ، و برق آسا از خاطرهها محو مىشود .
مؤثرترين تبليغ ، تبليغ عملى است
يكى از اشتباهات اين است كه براى سخن ، تأثير سحر آسا قائل هستيم ، ولى از تأثير تبليغ عملى غافليم ؛ تأثيرى كه مىتواند يك عمل كوچك از گويندهاى ، در افكار مردم بگذارد ، هرگز ده سخنرانى ، نخواهد گذارد . بزرگترين حربهء پيامبران براى جلب افكارمردم ، همان عمل آنان به گفتار خويش بود . آنان با عمل به برنامههايشان اعتماد مردم را به دست آورده و عملاً به مردم مىرساندند كه به آن چه مىگويند مؤمن و معتقدند .
پافشارى و استقامت مدعى در راه هدف خود ، نشانهء راستگويى وى است ، ولى « تذبذب » و دو دلى و عمل بر خلاف گفتار ، نشانهء دروغگويى و بى ايمانى گوينده به گفتار خود محسوب مىشود ، در هيچ تاريخى نداريم كه پيامبر اسلام و پيشوايان بزرگ ما قدمى بر خلاف گفتار خود برداشته و يا در سختترين لحظات ، گامى به عقب نهاده ، و يا در نبردى پشت به دشمن كرده باشند . اگر پيامبر به مردم مىگفت :
هامش
( 1 ) . اقتباس از حديث زير است كه امام صادق عليه السلام دربارهء عالم بى عمل بيان نموده است :
« إن العالم إذا لم يعمل بعلمه زلت موعِظته عن القلوب كما يزِل المطر عنِ الصفا ؛
هرگاه دانشمندى به علم خود عمل ننمايد ، پندها و اندرزهاى او در قلوب مردم جاى نمىگيرد و بهسان بارانى كه بر سنگهاى سخت مىريزد و آنى در آن قرار نمىگيرد ، از قلوب مردم محو مىشود » . اصول كافى ، ج 1 ، ص 44 .