و بدون تعمّد مقدارى از غذا از گلوى اوبيرون بيايد ، چيزى بر او لازم نمىشود ، و اگر مقدارى از غذا به فضاى دهان انسان برسد و بدون توجّه ، آن را ببلعد چيزى بر او لازمنمىشود و نيز اگر چيزى از غذا را كه در لابهلاى داندانهايش مانده بدون توجّه فرو ببرد چيزى بر او لازم نمىگردد .
4 - كسى كه مضمضه كند يعنى آب را در دهانش بچرخاند و ناگهان آب به گلويش وارد شود ، اگر از روى عبث و خنك شدن بدن اينكار را كرده است بر او قضاى آن روز واجب مىگردد ، و در صورتى كه براى نماز واجب بوده ، بر او چيزى لازم نمىشود ، امّا اگر اين كاررا براى نماز مستحبّى انجام داده است دراينجا دو قول است ، ولى احتياط اين است كه آن روز را قضا نمايد .
5 - كسى كه با مايعى اماله كند بنابر احتياط قضاى آن روز را بايد بجا بياورد .
6 - اگر شخصى جنب شود و چند بار بعداز بيدار شدن باز بخوابد امّا قصدش اين باشد كه قبلاز صبح غسل مىنمايد ، ولى خواببماند تا صبح گردد ، روزه آن روز را به پايان برساند و قضاى آن روز را نيز احتياطاً بجا آورد .
7 - كسى كه براى چند روز رمضان غسل جنابت را فراموش كرده و در آن مدّت غسل ديگرى ، واجب يا مستحبّ ، هم نكرده است ، بايد روزههايش و همچنين بنابر اقوى نمازش را قضا نمايد . بنابر احوط در روزه غير رمضان نيز همين حكم جارى است ، پس اگركسى در ماه رجب روزه قضا يا كفّاره بگيرد و بعد معلوم شود كه در آن روز جنب بوده است بايد قضا كند .
همچنين بنابر احوط زن روزهدارى كه غسل حيض يا نفاس يا استحاضه را فراموش كرده است همين حكم را دارد .
احكام قضا
1 - بر مسلمان واجب است قضاى آنچه را كه از روزه ماه رمضان پساز واجب شدن بر او ، از او فوت شده است ، بجا آورد . امّاكسى كه به خاطر كودكى يا كفر يا ديوانگى روزه نگرفته است قضا بر او واجب نيست ، و نيز سالمندان مرد و زن كه روزه گرفتن براىآنان با مشقّت و طاقت فرسا است بايد از هر روزى فديه بدهند و قضا لازم نيست .
2 - اگر كسى به خاطر بيمارى روزه نگرفته باشد و بيمارى او تا ماه رمضان ديگر ادامه پيدا كند ، بايد به جاى هر روز ( 750 گرم ) كفّاره بدهد .
همچنين است زنى كه در ماه رمضان حيض مىشود سپس بيمار مىگردد تا فرارسيدن رمضان ديگر .
و نيز كسى كه در طول سال در مسافرت باشد همين حكم را دارد ، ولى احوط دراين مورد اين است كه قضاى روزهها نيز بجا آوردهشود .