مواظب عملكرد خويش باشند . امام صادق ( ع ) به يكى از دوستداران خود فرمودند :
« إِنَّ الْحَسَنَ مِنْ كُلِّ أَحَدٍ حَسَنٌ وَ إِنَّهُ مِنْكَ أَحْسَنُ لِمَكَانِكَ مِنَّا وَ إِنَّ الْقَبِيحَ مِنْ كُلِّ أَحَدٍ قَبِيحٌ وَ إِنَّهُ مِنْكَ أَقْبَحُ لِمَكَانِكَ مِنَّا » « 1 »
كار خوب را هر كس انجام دهد خوب است و از تو خوبتر است بهخاطر انتساب به ما و كار بد از هر كس باشد بد است و از تو به خاطر انتساب به ما بدتر است .
ثواب و عقاب اعمال نيز به همين صورت شامل حال افراد مختلف مىشود . بسيارى از اعمال مباح يا مكروه كه ارتكاب آن براى عوام ، اشكالى ندارد ، براى خواص جامعه گناه محسوب مىشود و بايد از آن توبه نمايند . در ادامه به سه نمونه از اعمالى كه خواص را به توبه وادار مىنمايد ، اشاره مىشود :
1 ) توبه از نحوهء انجام عبادات
از نظر آموزههاى قرآن و عترت ، عبادات مشتمل بر سه مرحلهاند . مرحلهء اوّل ، مقدّمه است كه قبل از انجام عبادت محقّق مىشود . مرحلهء دوّم خود عبادت است و مرحلهء سوّم ، مؤخّره و تعقيب عبادت است كه پس از اتمام آن واقع مىشود .
تفاوت عبادت خواص با عبادت عوام در مراعات مراحل عبادات و تلاش در راستاى تحقّق صحّت ظاهرى و باطنى اعمال است . يعنى عبادت خواص بايد همراه با مقدّمه باشد و با آمادگى كامل ، وارد عبادت شوند . خود عبادت را نيز بايد با توجّه و حضور قلب و صرفاً براى رضاى خداوند متعال به جا آورند . پس از عبادت نيز تعقيبات و مؤخّرات لازم را انجام دهند و از ارتكاب اعمالى كه از ارزش عبادت آنان مىكاهد ، خوددارى كنند .
هامش
( 1 ) . العدد القويه ، ص 153