مقدمات سير و سلوك
انسان در سير و سلوك خود به سوى خداوند تعالى :
الف ) در ابتدا به « تخليه » و پاك شدن از صفات رذيله و كدورت هاى باطنى ، اوهام ، تخيلات و وسوسه هاى نفسانى نيازمند است و تا وقتى كه در اين مرتبه باشد عقل ارتقا و وصول او به مرتبه دوم را نمىپذيرد : « ديو چو بيرون رود فرشته در آيد »
و رهايى از اين مرتبه نيز كارى است بى نهايت مشكل . چه سخن زيبا و به جايى است كه : « عالم شدن چه مشكل ، آدم شدن محال است . »
ب ) پس از آن ، نوبت به « تحليه » مىرسد كه آرايش نفس است به صفات كمالى و رسوخ دادن اين صفات در نفس كه اين كار هم از كار قبلى مشكلتر است ، و نياز به رياضت هاى دينى و مجاهدت ها ، تلاش ها ، كوشش هاى پىدرپى و توفيقات ربانى دارد .
ج ) پس از آن نوبت به مقام سوم مىرسد كه عبارت از « تجليه » و روشن شدن دل به نور الهى است و اين كار - بر خلاف دو كار گذشته - مشكل نيست ، چرا كه تحصيل آن به اراده و اختيار انسان نيست . و سخن درست همين است كه : « ديو چو بيرون رود فرشته درآيد » .
لذا اميرالمؤمنين ( ع ) خود را در مرتبه لقا و فنا و پاك و پيراسته ديده و چون پيش از رسيدن به لقا و فناى فى الله از مراتب تخليه ، تحليه و تجليه گذشته ، لذا نگران آن است كه مبادا دوباره از مقام قدس سقوط كند و غفلت او را فرا گيرد لذا از پرودگارش خواسته است كه اين حالت را براى او ماندگار كند .