« التّائبُ مِنَ الذَّنْبِ كَمَنْ لا ذَنْبَ لَه » « 1 » اگر كسى راستى توبه از گناه كند ، مثل اينكه اصلًا گناه نكرده است .
انسان بعد از توبه از گناه مثل بچّهاى است كه تازه به دنيا آمده است . پرونده سياهش نابود مىشود . اگر كسى گناه زيادى كرده باشد و بگويد خدا مرا نمىآمرزد ، همين حرف خود گناه بزرگى است در سرحدّ كفر . هر كس از خدا مأيوس بشود . گناهى در سر حدّ كفر مرتكب شده است .
انسان تا قبل از مرگ مىتواند توبه كند . بنابراين نبايد از رحمت خدا مأيوس شود ؛ و كسى از رحمت خدا مأيوس نمىشود مگر اينكه خدا را قبول نداشته باشد . لذا گناه هر چه بزرگ باشد .
اگر كسى به حقيقت برگردد و خود را اصلاح كند ، دل بتپد و از گذشته پشيمان شده باشد ، مسلّم خدا او را مىآمرزد .
بازآ بازآ هر آنچه هستى بازآ گر كافر و گبر و بتپرستى بازآ
اين درگه ما درگه نوميدى نيست صد بار اگر توبه شكستى بازآ
« انّ الله يُحِبُّ التَّوّابينَ » يعنى خدا آدم توبه كننده را دوست دارد ولو اينكه قبلًا توبه را شكسته باشد .
- اقسام گناه و كيفيّت توبه از آنها
مطلب سوم اين است كه گناه بر چهار قسم است . توبه اين چهار
هامش
( 1 ) . بحار ، جلد 6 ، صفحه ى 41 . ( حديث از امام باقر عليه السلام ) .