تجسم اعمال
« هُنالِكَ تَبْلُوا كُلُّ نَفْسٍ ما اسْلَفَتْ وَ رُدُّوا الَي اللهِ مَوْليهُمُ الحَقِ »
« 1 »
« فَيَوْمَئِذٍ لا يُسْئَلُ عَنْ ذَنْبِهِ انْسٌ وَ لا جانٌّ »
« 2 » اين سؤال نظير سؤالات معمولى كه ما در اينجا از يكديگر مىكنيم نيست بلكه :
« يُعْرَفُ المُجْرِمُونَ بِسيما هُمْ فَيُؤخَذُ بِالنَّواصي وَ الاقدامِ »
« 3 » كسى كه در اين دنيا مجرم بوده ، آنجا هم مجرم است . هويتش نشان مىدهد كه مجرم است .
همانطور كه گفتيم « يوم ينفخ في الصور فتأتون أفواجاً » در روز قيامت با دميده شدن در صور ، افراد به صورتهاى مختلف و دستهدسته وارد محشر مىشوند . اين روايت هم در « مجمعالبيان » هست و هم در « بحارالانوار » و هم مرحوم فيض نقل كرده است كه پيامبراكرم فرمودهاند در روز قيامت يك عده به صورت ميمون ، يك دسته به صورت خوك ، يك دسته وارونه و عدهاى كر و كور و گنگ و بىعقل و . . . به محشر مىآيند « 4 » .
هامش
( 1 ) - سوره يونس ، آيه 30 . ترجمه : آنجا ( قيامت ) هر كسى هر چه پيش فرستاده آشكار مىشود و همه به سوى معبود و مولاى حقيقى خويش باز مىگردند .
( 2 ) - سوره الرحمن ، آيه 39 . ترجمه : در آن روز از گناه جن و انس هيچ پرسيده نشود .
( 3 ) - سوره الرحمن ، آيه 41 . بدكاران به سيمايشان شناخته مىشوند ( كه سيه رويند ) پس موى پيشانى با پاهايشان بگيرند ( و در آتش دوزخ افكنند ) .
( 4 ) - روايت مفصلى است كه براءبنعازب گويد در منزل ابىايوب انصارى معاذبنجبل نزديك پيامبراكرم ( ص ) نشسته بود درباره آيه شريفه « يوم ينفخ فى الصور فتأتون افواجاً » سؤال كرد . فَقالَ : يا مَعاذ سَئَلْتَ عَنْ عظيمٍ مِنَ الامْرِ ثُمَّ ارْسَلَ عَينَيهِ ، ثُمَّ قالَ : يحْشُرُ عَشْرَة اصْنافٍ مِن امَّتى اشْتاتاً قَدْ مَيزَهُمُ الله مِن المُسْلِمينَ وَ بَدَّلَ صُورَ هم بَعْضَهُمْ عَلى صُورَة القِرَدَة وَ بَعْضَهُمْ عَلى صُورَة الخَنازيرِ وَ بَعْضَهُمْ مَنكُوسُونَ ارْجُلُهُمْ مِنْ فَوْقٍ وَ وُجُوهُهُمْ مِنْ تَحْتٍ ثُمَّ يسْحَبونَ عَلَيها وَ بَعْضُهُمْ عَمى يتَرَدَدَّونَ وَ بَعْضُهُمْ صُمٌّ بُكْمٌ لا يعْقِلُونَ و فَامَّا الَّذينَ عَلى صُورَة القِرَدَة فَاْلقَتاتُ مِنَ النّاسِ وَ امَّا الَّذينَ عَلى صُورَة الخَنازيرِ فَاهْلُ السُّحْتِ وَ امَّا المَنكُوسُونَ عَلى رؤسُهِمْ فَاكَلَة الرِبا والعَمى الجائِرونَ فى الحُكْمِ و الصُّمَ البُكْم ، المُعْجِبُونَ بِاعمالِهِمْ و . . . ( مجمعالبيان الطبرسى ره ، ج 10 ، ص 423 ) . حضرت نبىاكرم ( ص ) فرمودند : يا معاذ ! از امر عظيمى سوال نمودى سپس اشك از چشمان مباركشان جارى شد و فرمودند : ده صنف و گروه از امت من مىآيند كه خداوند از مسلمين جدايشان كرده است . صورت بعضى از آنها تبديل به ميمون شده ، بعضى از آنها به شكل خوكها هستند ، بعضى از آنها وارونهاند كه پاهايشان بالا و صورتها پائين و بر صورت به خاك كشيده مى شوند ، بعضى كور و حيرانند و بعضى از آنها كر و گنگ بىعقلند اما آن كسانى كه به شكل ميمون هستند از سخن چينانند . آنها كه به شكل خوكها هستند حرام خوارانند ( كه از درآمدهاى حرام ارتزاق مىكنند ) و كسانى كه وارونهاند بر صورت ، ربا خوارنند . كوران ، ستمگران در حكم هستند ( يعنى قاضى ظالمى كه حق ديگرى ) را به ديگرى مىدهد و يا ضايعكننده حقوق مردم است ) وكر و لالها كسانى هستند كه با اعمالشان عجب پيدا مىكنند . ( اينها عمل صالح انجام مىدهند ، اما خود اين عمل در درون آنان يك خودبينى به وجود آورده كه او را به چنين شكلى نشان مىدهد )