خلق ، زهد ، سخاوت و قناعت در برابر دنيا ( مقام تخليه و تحليه ) مىباشد ، در آن حال است كه نور خدا در دل او جلوهگر مىشود ( مقام تجليه ) و راههاى سلامتى يكى پس از ديگرى براى او كشف مىگردد و از ظلمتها ( ظلمت صفات رذيله ، ظلمت نفس امّاره ، ظلمت متابعت از طاغوتهاى انسى و جنّى ، ظلمت هوا و هوس ، ظلمت غم و اضطراب و . . . ) به نور مطلق كشانده مىشود و مورد عنايت خاصّ خداوند واقع مىگردد كه خواه ناخواه به مقام لقاء و فناء كه همان انتهاى صراط مستقيم است مىرسد :
قَدْ جاءَكُم مِن اللَّهِ نُورٌ وَ كِتابٌ مُبين يَهْدى بِهِ اللَّهُ مَن اتَّبَعَ رِضْوانَهُ سُبُل السَّلام وَ يُخْرِجُهُم مِن الظُّلُماتِ الَى النُّورِ بِاذْنِهِ وَ يَهْديهِم الى صِراطٍ مُسْتَقيم « 1 »
قطعاً براى شما از جانب خدا روشنايى و كتابى روشنگر آمده است . خداوند هركه را از خشنودى او پيروى كند ، بهوسيلهء آن [ كتاب ] به راههاى سلامت رهنمون مىشود ، و به توفيق خويش ، آنان را از تاريكىها به سوى روشنايى بيرون مىبرد و به راهى راست هدايتشان مىكند .
هامش
( 1 ) 1 . مائده / 15 و 16