كردهاند .
قرآن و ادوار تاريخ
6 - قرآن كريم سه دورهى مزبور را اين طور اشاره مىفرمايد :
« كان الناس أمة واحدة فبعث اللَّه النبيين مبشرين ومنذرين وأنزل معهم الكتاب بالحق ليحكم بين الناس فيما اختلفوا فيه و ما اختلف فيه إلا الذين أوتوه من بعد ما جاءتهم البينات بغيا بينهم فهدى اللَّه الذين آمنوا لما اختلفوا فيه من الحق بإذنه واللَّه يهدي من يشاء إلى صراط مستقيم » « 1 » : مردم يك امت بودند سپس خداوند پيامبران را به عنوان اميد بخش و بيم دهنده فرستاد و همراهشان كتاب را نزول داد تا ميان مردم در موارد اختلافشان حكم كنند ، و دربارهى كتاب تنها آنها كه كتاب داده شده بودند اختلاف كردند ، آن هم پس از دليلهاى روشنى كه برايشان آمده بود و از روى تجاوز و ظلم ميان خودشان ؛ سپس خداوند مؤمنين را به سوى حق كه دربارهاش اختلاف كرده بودند با خواست خود ، هدايت فرمود و خداوند هر كه را بخواهد به راه مستقيم هدايت مىفرمايد .
از آيه كريمه به خوبى استفاده مىشود كه انسانها در ابتدا زندگى آرام و بدون اختلاف و يك پارچهاى داشتهاند و سپس اختلافهايى ( مادى و فكرى ؛ و البته اختلاف دليل توسعه اجتماع و رشد فكرى مىباشد و در نتيجه نياز به راهنما و قانون پيدا مىشود ) پيش آمده است . انبيا برنامههاى فكرى و قوانينى نوآوردهاند ؛ سپس بر سر پذيرش برنامهى انبيا اختلاف شده است ؛ و خداوند مؤمنين را به حقيقت راهنما شده است . يعنى همواره در دورهى اختلاف ، عدهاى حقيقت را مىيابند ، ولى اتحاد همه
هامش
( 1 ) - / بقره / 213