دارد ، و مراقبانى بر شما مىگمارد ، تا زمانى كه يكى از شما را مرگ فرا رسد ، ( در اين موقع ) فرستادگان ما جان او را مىگيرند و آنها كوتاهى نمىكنند » .
در اين آيه مىگويد : رسل ، اين را دريافت مىكنند ( توفّى ) . مرحوم صدرا مىگويد ، اين رسل همان رسل حفظه و نگهبانان هستند . پس عامل هلاكت ، عامل بقاست . ذات دائماً در تغيير و تحول است .
8 - « كُلٌّ إِلَيْنَا رَاجِعُون » « 1 » : « همه به طرف ما برمىگردند » . اين آيه و مشابه آن در قرآن زياد است و رجعت در آن مكانى نيست بلكه حركت ذاتى معنوى است .
9 - مرحوم صدر المتألهين در تفسير سوره زلزال مىگويد : اين كه در آيه شريف است : « إِذَا زُلْزِلَتِ الْأَرْضُ زِلْزَالَهَا » « 2 » : « زمين زلزله شود به زلزله خود » ، اين جمله دلالت دارد بر اين كه زمين به حركت جوهرى به سوى آن زلزله مىرود . و مقصود از آن زلزله ، خرابى زمين بدين صورت كه روزى در گوشهاى از زمين و روز ديگر گوشه ديگر خراب شود ، نيست . پس حركت زمين و زلزله آن از سنخ حركت مادى نيست بلكه انقلاب و تحول اساسى زمين است . نظام طبيعت به نظام باطن متحول مىشود حركت ماده به سوى تجرد و وصل به خداوند .
به همين روش آيه شريفه « يَوْمَئِذٍ يَصْدُرُ النَّاسُ أَشْتَاتاً » « 3 » : « در آن روز مردم در گروههاى پراكنده خارج مىشوند » تفسير مىشود . صدور ، نشانگر نوعى معلوليت است ، ملكات و اعمال علتاند براى گروه
هامش
( 1 ) - انبياء / 93
( 2 ) - زلزال / 1
( 3 ) - زلزال / 6