عام ، بر خلاف مصالح مربوط به جنگ مىباشد .
و فقهاء هم از اين دو روايت حكم الزامى نفهميده ، با جمع ادلّهء ديگر و نظريّهء قاطع پيشينيان و سيرهء عملى مسلمانان همان استحباب را فرمودهاند .
به خصوص كه در اين دو روايت يكى از آزادى مطلق ، صحبت مىكند و در ديگرى از آزادى با قرارداد و پرداخت پول بحث نموده است .
روايات ديگر . . .
كسى نمىتواند پدر و مادر يا خواهر يا خالهء يا عمهء خود را مالك شود ، در اين صورت فورا آزاد مىشوند . « 1 »
اگر زنى بچهء كنيز خود را شير بدهد بايد آزادش كند ، زيرا كه فرزند خود را مالك نمىشود . « 2 »
به امام صادق ( ع ) گفتم : ممكن است بردهاى كه مستضعف است آزاد ساخت ؟ فرمود : آرى . « 3 »
منظور از « مستضعف » كسى است كه اساسا كودن « 4 » ضعيف العقل
هامش
( 1 ) - 7 / 1 و 2 و 4 كتاب عتق .
( 2 ) - 8 / 1 .
( 3 ) - 17 / 1 عتق وسائل .
( 4 ) - از طور سؤال در حديث پيدا است كه آزاد كردن « مستضعف » در نظر